chuyện “xưa rồi Diễm “: nhân quyền VN/XHCN khác với nhân quyền phổ quát của thế giới !!

Việt Nam cần tích cực thay đổi nếu muốn là thành viên Hội đồng Nhân quyền Liên Hiệp Quốc

  • Song Chi
  • Leeds, Anh Quốc

20 tháng 9 2022

Nhà báo Phạm Đoan Trang trước phiên xử sơ thẩm năm 2021
Chụp lại hình ảnh,Nhà báo Phạm Đoan Trang trước phiên xử sơ thẩm năm 2021

Vào ngày 13/09 vừa qua, 52 người đoạt Giải Môi trường Goldman đã gửi thư tới các thành viên của Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc để ủng hộ bà Nguy Thị Khanh, người đoạt Giải Môi trường Goldman 2018, đang bị thụ án 2 năm tù với cáo buộc trốn thuế.

Vụ xử bà được xem là hình phạt cho việc trở thành một nhà lãnh đạo khí hậu thẳng thắn ở Việt Nam.

Thư nêu rõ, ngoài bà Ngụy Thị Khanh, ba lãnh đạo môi trường khác cũng đang phải ngồi tù tại Việt Nam về các tội danh liên quan đến thuế, trong đó có luật sư môi trường Đặng Đình Bách, nguyên là Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Phát triển Bền vững về Luật và Chính sách, đang thụ án 5 năm tù.

Họ đều là những người đã làm việc rất nhiều để tạo ra một môi trường trong sạch, lành mạnh và bền vững.

Những người gửi thư đã kêu gọi các thành viên của Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc bỏ phiếu bác đơn xin làm thành viên Hội đồng giai đoạn 2023-2025 của Nhà nước Việt Nam, sẽ được bầu chọn vào giữa tháng 10 sắp tới.

Khi tuyên bố ứng cử vào Hội đồng này, Chính phủ Việt Nam tự nguyện cam kết “Tăng cường Nhà nước pháp quyền, tiến hành cải cách luật pháp nhằm nâng cao nền tảng thể chế, tư pháp, và chính sách liên quan đến nhân quyền và lồng ghép thêm quy định từ điều ước quốc tế về nhân quyền vào luật pháp quốc gia”.

Nhưng trong suốt thời gian qua, nhà nước Việt Nam có thực sự thực hiện theo các khuyến nghị của Hội đồng Nhân quyền LHQ (United Nations Human Rights Council, UNHRC) tại cuộc rà soát định kỳ toàn cầu (Universal Periodic Review) năm 2019 về việc cải thiện tình hình nhân quyền ở Việt Nam?

VN: Quốc tế kêu gọi trả tự do Phạm Đoan Trang trước phiên phúc thẩm

VN: Tổ chức quốc tế lên tiếng trước xử Trịnh Bá Phương và Nguyễn Thị Tâm

Tiếp tục dập tắt mọi tiếng nói bất đồng chính kiến

Theo đánh giá của tôi, ngoài Myanmar, không còn có nước nào trong vùng Đông Nam Á đàn áp bất đồng chính kiến với những bản án vô cùng hà khắc như Việt Nam.

Nếu như các nhà hoạt động môi trường trở thành đối tượng của bắt bớ gần đây, thì nhiều nhà vận động khác đã bị đàn áp, bỏ tù từ lâu nay.

Vietnam, political prisoner

Xin nhắc lại, ba nhà báo của Hội Nhà báo độc lập Việt Nam là Phạm Chí Dũng (15 năm tù, 3 năm quản chế), Nguyễn Tường Thụy và Lê Hữu Minh Tuấn mỗi người 11 năm tù, 3 năm quản chế; nhà thơ, cựu chiến binh Trần Đức Thạch bị tuyên án 12 năm tù, 3 năm quản chế; Ba mẹ con nhà hoạt động về nhân quyền và quyền đất đai Cấn Thị Thêu 8 năm tù, 3 năm quản chế, Trịnh Bá Tư 8 năm tù, 3 năm quản chế, Trịnh Bá Phương 10 năm tù, 5 năm quản chế; Nhà báo độc lập Phạm Đoan Trang 9 năm tù; Kỹ sư, nhà báo độc lập Lê Anh Hùng bị bắt từ năm 2018, bị đưa vào bệnh viện tâm thần cưỡng bức điều trị suốt một thời gian dài, mới đây đã bị tuyên án 5 năm tù trong phiên tòa ngày 30/08 mà cả gia đình lẫn luật sư đều không được thông báo và không được tham dự.

Ngay cả những người từ lâu không còn hoạt động như kỹ sư Nguyễn Lân Thắng, hay như nhà giáo Đặng Đăng Phước chỉ vì ủng hộ thuyết tam quyền phân lập, nhà hoạt đông xã hội Bùi Tuấn Lâm, vì đăng một video giễu nhại hành động của đầu bếp Thổ Nhĩ Kỳ biệt danh “thánh rắc muối” phục vụ món thịt bò dát vàng đắt đỏ cho Bộ trưởng Bộ Công An Tô Lâm ở London, do đó được gọi là “thánh rắc hành”…cũng đều bị bắt gần đây.

Khi nói chuyện qua điện thoại với người viết bài này cách đây khoảng một tuần, điều khiến gia đình các tù nhân chính trị, tù nhân lương tâm lo lắng là điều kiện lao tù vô cùng tồi tệ, ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe của người thân.

Vợ của nhà thơ Trần Đức Thạch cho biết mắt ông bị mờ, xin đi mổ nhưng chưa được và lo ngại tuổi ông đã cao, năm nay đã 70, không biết liệu ông có chịu nổi bản án quá dài.

Vợ nhà báo Nguyễn Tường Thụy cũng có cùng nỗi lo vì nhà báo Nguyễn Tường Thụy, cũng là một cựu sỹ quan quân đội nhân dân Việt Nam, 72 tuổi, có nhiều vấn đề về sức khỏe và từng bị đột quỵ, nhưng gia đình xin được chữa trị ở cơ sở khám chữa bệnh bên ngoài trại giam thì bị từ chối.

Gia đình nhà báo Lê Hữu Minh Tuấn nói Minh Tuấn bị bệnh đường ruột, bao tử, nhưng khi gia đình gửi thuốc vào thì thuốc lại bị gửi trả lại. Vợ nhà báo Phạm Chí Dũng cho hay nhà báo Phạm Chí Dũng vì đấu tranh đòi cải thiện điều kiện lao tù, đòi cho tù nhân đi khám chữa răng nên không lấy thức ăn, chỉ nhận cơm trắng từ ngày 5/6 cho đến nay.

Những người đã ra tù vẫn bị xử tệ. Như trường hợp của cựu tù nhân lương tâm Trần Thanh Phương, thuộc nhóm Hiến Pháp – nhóm này có tổng cộng 10 người bị bắt giam. Anh Trần Thanh Phương kể, sau khi đã thi hành xong bản án 3,5 năm, lẽ ra anh sẽ thực hiện hai năm quản chế tại Sài Gòn, nơi anh bị bắt và là nơi nhà cửa, tiệm may, vợ con đều ở đó. Nhưng công an đưa anh về Huế, nơi anh có hộ khẩu ghép nhà vợ, khiến anh và vợ con tiếp tục bị chia cắt, đi lại thăm gặp tốn kém, bản thân anh không có việc làm, không kiếm ra tiền phụ vợ nuôi con.

Nguy cơ rơi trở lại vào danh sách đàn áp tôn giáo

Việt Nam luôn nói là pháp luật nước này tôn trọng tự do tín ngưỡng, tôn giáo, nhưng đã từng hai lần, năm 2005 và năm 2006, bị liệt vào danh sách các Quốc Gia Cần Quan Tâm Đặc Biệt (Country of Particular Concern, CPC) vì vi phạm quyền tự do tôn giáo một cách nghiêm trọng. Nếu không thay đổi Việt Nam có nguy cơ lại bị đưa trở lại vào danh sách này.

Vì sao có tình trạng như vậy? Vì nhiều năm nay nhà nước Việt Nam luôn có một chính sách kiểm soát mọi tôn giáo có thể có thái độ độc lập với độc quyền tinh thần của Đảng Cộng sản, từ Công giáo, Tin Lành, Cao Đài, Hòa hảo, Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất tới một số nhóm dân tộc thiểu số.

Các vấn đề có từ trước chưa được giải quyết lại có các vấn đề mới. Từ sau biểu tình ở Tây Nguyên 2001-2004 có những đồng bào thiểu số bị truy bắt khiến nhiều người phải chạy sang Campuchia, Thái Lan xin tỵ nạn chính trị.

Có những địa phương đàn áp khắc nghiệt hơn, dẫn đến tình trạng hàng ngàn người Hmong buộc phải rời khỏi bản làng, tái định cư ở một vài khu vực của Lâm Đồng, trong tình trạng vô quốc tịch vì không được cấp giấy tờ tuỳ thân.

Rồi các vụ cưỡng chiếm đất đai của các nhà thờ, chùa, gây khó khăn cho các tăng, ni và Phật tử của tổ chức Giáo hội Phật giáo VNTN, tu sĩ và Phật tử Khmer Krom… Các vấn đề liên quan tới tự do tôn giáo hiện vẫn bị các tổ chức quốc tế lên tiếng.

Theo báo cáo của Ủy ban Tự do tôn giáo quốc tế Hoa Kỳ (USCIRF) từ đầu năm 2020, số tù nhân tôn giáo ở Việt Nam vào khoảng 61 người, và con số này hiện đã tăng lên.

Giải thưởng Martin Ennals 2022 được tặng cho bà Phạm Đoan Trang

Hình của 5 trẻ em Hmong ở Tiểu Khu 181, Lâm Đồng (bị lừa sang Campuchia làm việc) sau khi được giải cứu ở Campuchia.
Chụp lại hình ảnh,Hình của 5 trẻ em Hmong ở Tiểu Khu 181, Lâm Đồng (bị lừa sang Campuchia làm việc) sau khi được giải cứu ở Campuchia.

VN: Tổ chức quốc tế lên tiếng trước xử Trịnh Bá Phương và Nguyễn Thị Tâm

Hồ sơ về nạn buôn người

Sau ba năm liền nằm ở Hạng 2-Danh Sách Theo Dõi mà vẫn không chứng minh được thực tâm cải thiện, trong Báo cáo về Buôn người năm 2022 của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ vừa công bố ngày 19/7, Việt Nam đã bị đưa xuống hạng 3, tức là hạng tệ hại nhất về buôn người.

Việt Nam dựa vào việc gọi là xuất khẩu lao động Việt Nam ra nước ngoài để góp phần giải quyết việc làm và cải thiện đời sống cho nhiều người dân, tăng nguồn ngoại tệ cho Việt Nam, mà có quan chức nói là lên tới cả tỷ đô la/năm. Tuy nhiên, mặt trái của chính sách này thì cũng rất nhiều và đã được báo chí, dư luận nói đến từ lâu.

Một kịch bản lặp đi lặp lại là các nạn nhân, xuất thân từ những gia đình nghèo khó ở nông thôn, vùng sâu vùng xa, đồng bào dân tộc thiểu số, để được tuyển đi lao động ở nước ngoài họ phải vay mượn, cầm cố ruộng vườn, sổ đỏ để có tiền nộp lệ phí, tiền thế chân, khi sang đến nước ngoài thì toàn bộ giấy tờ tùy thân, passport bị công ty tuyển dụng thu giữ.

Họ phải làm việc việc vất vả nhiều giờ một ngày trong những điều kiện tồi tệ, bị quỵt tiền lương, bị ngược đãi, đánh đập, với phụ nữ nhiều khi còn bị bạo hành, lạm dụng, nhưng khó tìm được nơi cứu giúp. Ai, cơ quan nào ở Việt Nam hiện dám chịu trách nhiệm cho các thảm cảnh này?

Các tổ chức hoạt động nhân quyền phi lợi nhuận như BPSOS, CAMSA (Coalition to Abolish Modern-day Slavery in Asia-Liên Minh Bài Trừ Nô Lệ Mới ở Á Châu)… đã hỗ trợ giải cứu hàng ngàn nạn nhân ở Malaysia, Jordan, Nga… và mới năm ngoái đây là các nạn nhân nữ bị đưa sang Ả Rập Saudi làm lao động giúp việc nhà.

Trong đó có những em gái không đủ tuổi nhưng các công ty môi giới cấu kết với quan chức địa phương đã làm hộ chiếu giả nâng số tuổi, như trường hợp của em H Xuân Siu, người Gia Rai, bị sửa tuổi để đưa sang Ả Rập Saudi làm việc khi chưa đến 15 tuổi và 2 năm sau khi chết vì bị chủ bạo hành thể xác, em chỉ mới 17 tuổi.

Nhưng bất chấp dư luận, bất chấp việc bị đưa vào hạng 2 cần theo dõi và bây giờ là hạng 3, Nhà nước Việt Nam cần cho biết họ đã làm gì để thay đổi tình trạng này.

Theo tôi quan sát, các thủ phạm, bao gồm cả một số quan chức và rất nhiều công ty xuất khẩu lao động vẫn không bị điều tra, khởi tố, các nạn nhân vẫn không được trả lại những đồng lương lao động bị quỵt, không được bồi thường thỏa đáng.

Việt Nam sẽ nghiêm túc thực hiện các khuyến nghị của LHQ, của Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ nhằm tăng cường phòng, chống buôn người và có lộ trình nào không?

Mới đây nhất, câu chuyện về những người Việt bị lừa sang Campuchia làm việc như nô lệ trong các sòng bạc do người Trung Quốc làm chủ cũng vậy.

Có những người may mắn tháo chạy trở về, hàng trăm người được cảnh sát Campuchia giải cứu và trao trả cho phía Việt Nam, nhưng vẫn còn bao nhiêu người khác…

Bộ này ngành nọ ở Việt Nam chỉ vào cuộc sau khi các vụ việc được báo chí đăng. Vậy bao nhiêu năm qua Việt Nam đã làm những gì để cải thiện môi trường sống, tạo cơ hội công ăn việc làm để người dân khỏi phải tìm đường ra đi?

Còn rất nhiều vấn đề khác nữa, nhưng chỉ cần nhìn vào ba lĩnh vực: trấn áp người bất đồng chính kiến, siết chặt kiểm soát tôn giáo và các vấn đề bị cho là “buôn người” là đủ để đặt câu hỏi Việt Nam có xứng đáng là thành viên Hội đồng Nhân quyền Liên Hiệp Quốc hay không. Vào đó để làm gương cho nước nào?

Việt Nam từng phê chuẩn rất nhiều công ước quốc tế, chẳng hạn, Việt Nam là nước thứ hai trên thế giới phê chuẩn Công ước về Quyền Trẻ em.

Việt Nam cũng luôn tích cực tham gia vào các định chế quốc tế, như việc ứng cử vào Hội đồng Nhân quyền Liên Hiệp Quốc này.

Nhưng ta cần hỏi thẳng, việc vào Hội đồng Nhân quyền có phải chỉ để làm đẹp cho chế độ? Tư cách thành viên Hội đồng Nhân quyền nếu đạt được có phải lại trở thành bình phong, giúp các quan chức tránh phải thực tâm thay đổi những vấn đề nhức nhối nói trên?

Việt Nam(XHCN ?!) vẫn nhìn ‘nhân quyền’ rất khác thế giới?

  • Lê Quốc Quân

16 tháng 12 2021

Nhân quyền trên thế giới và tại Việt Nam đang là chủ đề với những nhận thức và hành động khác nhau trong lúc chính quyền Việt Nam gia tăng đàn áp và đem ra xét xử một loạt nhà hoạt động.

  • Năm 2021 khép lại bằng đại dịch Covid làm chết nhiều người Việt Nam và hàng loạt vụ xử án bất đồng chính kiến
  • Bà Phạm Đoan Trang bị xét xử ngày 14/12 theo Điều 88- BLHS 1999, nhận án sơ thẩm 9 năm tù
  • Ông Trịnh Bá Phương và Nguyễn Thị Tâm bị xử 10 năm và sáu năm tù ngày 15/12
  • Ông Đỗ Nam Trung bị tuyên 10 năm tù hôm 16/12
  • Sang ngày 24/12 sẽ có vụ xử phúc thẩm Bà Cấn Thị Thêu và con trai Trịnh Bá Tư, thân nhân ông Trịnh Bá Phương
  • Và ngày năm cùng tháng tận 31/12, nhà báo công dân Lê Trọng Hùng có lịch ra tòa ở Hà Nội.

Trí thức VN và các vụ xử án: Thờ ơ hay cho đó là ‘ngây thơ’?

Bản án Phạm Đoan Trang: Ngoại giao ba nước G7 bất bình

Toàn cảnh vụ xử ông Lê Tấn Hùng và sai phạm ở SAGRI

Cùng lúc, trên thế giới có nhiều hoạt động về dân chủ và nhân quyền được quan tâm thực hiện. Ở cấp cao nhất, chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden tổ chức Thượng đỉnh về Dân Chủ với 110 quốc gia tham dự; ở cấp thấp hơn có hàng loạt các hội thảo trực tuyến trên intenet về dân chủ – nhân quyền, và có ít nhất 2 giải thưởng Nhân quyền được tổ chức khá quy mô.

Đó là giải thưởng Lê Đình Lượng trao cho Linh mục Đặng Hữu Nam và giải Nhân quyền 2021 của Tổ chức Mạng lưới Nhân Quyền trao cho năm nhà hoạt động, gồm ba người trong gia đình bà Cấn Thị Thêu, Nguyễn Văn Túc và Đinh Thị Thu Thủy.

Phải thừa nhận rằng dân chủ và nhân quyền là những khái niệm thường được diễn dịch khác nhau, trên lý thuyết và cả trong thực tiễn. Ai cũng muốn giành phần thắng cho mình.

Trong bài phát biểu khai mạc Thượng đỉnh về Dân chủ, được đăng tải trên trang web của Nhà Trắng, Tổng thống Hoa Kỳ Joe Biden nói về dân chủ nhưng đề cập nhiều đến quyền của người dân trong một thế giới tôn trọng những giá trị phổ quát của loài người.

Tuy nhiên, hội nghị thượng đỉnh cũng như bài phát biểu của ông cũng gây nhiều tranh cãi, ngay từ danh sách khách mời cho đến những nội dung thảo luận. Nhiều người cho rằng nó mang tính biểu tượng và để thỏa mãn một lời hứa khi tranh cử hơn là có tính áp dụng thực tiễn, ngay cả trong xã hội Mỹ.

Cũng trong đầu tháng 12/2021, chính quyền Việt Nam có một loạt bài trên báo chí khẳng định những thành tựu dân chủ, nhân quyền và tiến bộ xã hội của nước này.

Chính quyền toàn trị đang kiểm soát truyền thông khẳng định rằng Việt Nam là nước thực sự dân chủ, quyền con người được đảm bảo trên lý thuyết và thi hành trong thực tế bằng hàng loạt chính sách ưu việt và hàng triệu người đã được thụ hưởng trong hàng chục năm qua.

Các nhà bất đồng chính kiến đã và sẽ được đưa ra xét xử từ nay đến cuối năm 2021: (từ trái qua) Cấn Thị Thêu, Trịnh Bá Tư, Trịnh Bá Phương, Nguyễn Thị Tâm
Chụp lại hình ảnh,Các nhà bất đồng chính kiến đã và sẽ được đưa ra xét xử từ nay đến cuối năm 2021: (từ trái qua) Cấn Thị Thêu, Trịnh Bá Tư, Trịnh Bá Phương, Nguyễn Thị Tâm

Nhân quyền theo cách hiểu của Việt Nam là công bằng trong tiếp cận vaccine, xóa đói giảm nghèo, quyền phụ nữ, trẻ em, người khuyết tật, người đồng tính… đã được nâng cao. Trong khi đó, thế giới cho rằng nhân quyền quan trọng nhất là quyền về chính trị, nơi mọi người sinh ra đều có những quyền đương nhiên như “Tự do ngôn luận, tự do báo chí, tiếp cận thông tin, lập hội, biểu tình“.

Việt Nam còn gắn nhân quyền với các khái niệm về quyền tập thể của quốc gia. Trong khi trên thế giới, nói đến nhân quyền là hướng đến quyền đương nhiên của từng cá nhân cụ thể trong xã hội loài người và không một quốc gia nào có thể “ngầm diễn dịch để phá hoại các quyền đó”, theo Điều 30, Tuyên ngôn Nhân quyền của Liên Hiệp Quốc năm 1948.

Mâu thuẫn về lý thuyết đã có từ lâu khi Hồ Chí Minh trích tuyên ngôn nhân Độc lập của Hoa Kỳ rằng “mọi người sinh ra đều có quyền bình đẳng” trong Tuyên ngôn độc lập của Việt Nam rồi sau đó tiến hành XHCN và tuyên truyền rằng “Dân chủ XHCN là gấp triệu lần dân chủ tư sản”.

Điều 2 Hiến pháp của Việt Nam quy định nước CHXHCN Việt Nam là “Nhà nước của Nhân dân, do Nhân dân và vì Nhân dân”, không khác câu nói của Abraham Lincoln năm 1863 là “Government of the people, by the people, for the people”, nhưng trong thực tế vô cùng khác nhau. Một chế độ là của dân nhưng do Đảng CSVN lãnh đạo còn một chính quyền là do bầu cử tự do.

Đó chính là kiểu “ông nói gà bà nói vịt” về một con “gia cầm”. Việc diễn giải về lý thuyết đó nó nguy hiểm khi dẫn đến những hành động thực tế là nhà nước sẽ “ăn thịt” hay “nuôi dưỡng” chúng.

Chính quyền Việt Nam cũng thường xuyên lên án các quốc gia phương Tây sử dụng con bài “dân chủ và nhân quyền” để can thiệp vào công việc nội bộ của nước Việt Nam, trong khi họ quên rằng mình đã đặt bút ký vào Tuyên ngôn Quốc tế Nhân quyền.

Bà Phạm Đoan Trang tại phiên tòa 14/12/2021 (ảnh chụp qua màn hình)
Chụp lại hình ảnh,Bà Phạm Đoan Trang tại phiên tòa 14/12/2021 (ảnh chụp qua màn hình)

Các sứ quán Âu, Mỹ nói gì?

Gần đây, các chính quyền phương Tây đang bận tâm với một loạt vấn đề nổi cộm trong nước của họ và hai vấn đề lớn trên thế giới đụng đến hai cường quốc, đó là vấn đề Đài Loan trong tương quan với Trung Quốc và Ukraine trong tương quan với Nga.

Từ phiên tòa Phạm Đoan Trang, VN chờ đợi gì ở Mỹ trong vấn đề nhân quyền?

Blogger Phạm Đoan Trang được là thành viên danh dự của PEN, Đức

Vì tính chất quan trọng trong địa chính trị, Hoa Kỳ và Liên Âu có vẻ sẵn sàng dành ưu tiên cho mối quan hệ ngày càng nồng thắm với Việt Nam hơn là can thiệp vào các vụ án cụ thể để rồi làm khó xử cho hai bên.

Cách đây khoảng 5-10 năm các đại sứ quán phương Tây đều lên tiếng mạnh mẽ ủng hộ những tiếng nói đòi tự do dân chủ cho Việt Nam.

Các đại sứ hoặc tùy viên chính trị phương Tây tại Việt Nam thường xuyên có các cuộc gặp gỡ những nhà đấu tranh dân chủ trong nước cùng một lúc và sẵn sàng chụp ảnh công khai.

Nhà hoạt động Nguyễn Nam Trung bị tuyên 10 năm tù hôm 16/12
Chụp lại hình ảnh,Nhà hoạt động Nguyễn Nam Trung bị tuyên 10 năm tù hôm 16/12

Tôi còn nhớ hình ảnh một tùy viên chính trị của Đức phóng xe máy đến trụ sở công an phường Xuân La, quận Tây Hồ, sẵn sàng tham gia góp sức cùng “bà con” đòi công an thả luật sư Trần Vũ Hải khi đang bị tam giữ ở đó.

Nhiều đại sứ quán các nước kiên quyết đề nghị được tham dự phiên tòa xét xử các nhà hoạt động, bên ngoài tòa án là rất nhiều người dân biểu tình phản đối.

Mấy năm gần đây, các đại sứ quán thường chỉ gặp riêng các nhà hoạt động bằng việc mời nhau ăn sáng hoặc ăn trưa để hỏi chuyện mà không muốn chụp ảnh chung.

Trước đây họ thường động viên phổ biến công khai cuộc gặp, còn giờ đây họ nói là không nên đưa thông tin lên mạng vì có những sự tế nhị nhất định.

Họ nhắn nhủ về sự an toàn thay vì khích lệ. Có đại sứ còn thẳng thắn chia sẻ rằng các cuộc đối thoại nhân quyền song phương giữa họ với Việt Nam ngày càng trở nên hình thức và “dễ chịu” hơn nhiều.

Tùy viên chính trị Đức Felix Schwarz
Chụp lại hình ảnh,Tùy viên chính trị Đức Felix Schwarz (bên phải hình) đi xe máy đến đứng trước đồn công an phường Xuân La cùng các luật sư để phản đối việc bắt giữ Luật sư Trần Vũ Hải, 11/2015
Án tăng, giá mặc cả cũng tăng

Dù chính quyền Việt Nam luôn nói có tự do dân chủ, nhưng chỉ trong tháng 12/2021 có hàng loạt các nhà đấu tranh bị đem ra xử nặng nề.

Tất cả những người này đều thực hành quyền tự do dân chủ đã được thế giới ghi nhận trong Tuyên ngôn Quốc tế Nhân quyền năm 1948 và Hiến pháp Việt Nam 2013.

Ngày 14/12, bà Phạm Thị Đoan Trang bị tòa tại Hà Nội kết án 9 năm tù giam trong khi Viện kiểm sát chỉ đề nghị mức án 7-8 năm. Vụ việc làm ta nhớ đến ông Lê Đình Lượng, bị tòa án kết án 20 năm trong khi Viện kiểm sát chỉ đề nghị mức án 17-18 năm.

Các thẩm phán đều cho rằng vì “thái độ ngoan cố” nhưng họ cũng tính toán “thái độ” của các phản ứng.

Lần lượt các hiệp định thương mại cũng đã được ký và giá mặc cả đã tăng lên. Việc ra đi nước ngoài cho các tù nhân đang thụ án cũng khó khăn. Với vị trí địa chính trị của mình, Việt Nam đang trở nên ngày càng quan trọng trong bối cảnh quốc tế dồn sức đối phó với Trung Quốc và các vấn đề toàn cầu khác.

Ở chiều ngược lại, chính quyền Việt Nam cho rằng vị thế của mình đã lên cao và đồng nghĩa với việc nhân quyền được cải thiện. Các tiếng nói lên án ngày càng hiếm hoi do sự đàn áp đã tạo ra cảm giác rằng chính quyền đang nhận được sự đồng thuận lớn của nhân dân.

Nhưng dù nói thế nào đi chăng nữa cũng không thể chứng minh sự cải thiện nhân quyền bằng việc bắt giữ và kết án nặng nề các nhà hoạt động.

Cách đây 10 năm, các tổ chức dân sự được thành lập rất nhiều và hoạt động khá sôi nổi, còn bây giờ chính quyền Việt Nam truy lùng đến các nhóm, trung tâm chưa thể hiện nhiều thái độ với nhà nước nhưng vẫn được coi là mầm mống của xã hội dân sự, nơi sẽ thách thức tính toàn trị của nhà nước.

Trường hợp bắt giữ nhà báo Mai Phan Lợi và luật gia Đặng Đình Bách tháng 7/2021 về tội trốn thuế, bị cho là do các ông này làm giám đốc các trung tâm có thể tạo nên nền tảng tự do cho các xã hội dân sự ở Việt Nam.

Điều đáng buồn là một thể chế lại cứ tỏ ra hiếu thắng, thậm chí tàn ác với những người yếm thế hơn mình nhưng luồn lách với kẻ mạnh. Điều này rất đúng với các đại ca ở trong tù. Những phạm nhân quỳ xuống liếm giày thường là kẻ sau đó bị các đại bàng đánh cho nhiều nhất.

Phải chăng đây là học thuyết ‘Ngoại giao cây tre’ như Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng mới chỉ đạo trong Hội nghị Đối Ngoại toàn quốc?

Theo tôi, thì cái giá mà xã hội Việt Nam phải trả chính là sự nghi ngờ về tính chính đáng, lòng bao dung của nhân dân đối với nhà nước chứ không phải là những điều khoản mơ hồ đang đè nặng lên các nhà hoạt động.

Một bản án nặng nề khi áp lên những nhà bất đồng chính kiến, tự nó đã trả lời cho nền chuyên chế, phi dân chủ và vi phạm quyền con người.

Khi lượng hình theo Điều 117 Luật Hình sự, các thẩm phán thường dựa vào hậu quả của hành vi là “gây hoang mang dư luận”.

Trên thực tế, những bản án nặng nề và bất công dành cho các nhà bất đồng chính kiến mới là những thứ thực sự “nguy hiểm” và “gây hoang mang dư luận” nhất. Chắc chắn nó tích tụ và đến lúc nó “xâm phạm” đến sự vững mạnh của chính quyền vì khát vọng tự do là không thể bị dập tắt bằng sự chuyên chế.

Vì vậy, thay vì những bản án nặng nề, hãy trả tự do cho tất cả những người bất đồng chính kiến. Đó chính là cách thực hành dân chủ và nhân quyền cụ thể và rõ ràng nhất, nó cũng góp phần xây dựng một đất nước Việt Nam dân chủ, tự do và khai phóng.

https://www.bbc.com/ws/av-embeds/cps/vietnamese/forum-59681840/p0bbby3g/viChụp lại video,

Phạm Đoan Trang: ‘Tôi chưa bao giờ ân hận vì đã về Việt Nam’

Để lại lời nhắn

Điền thông tin vào ô dưới đây hoặc nhấn vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

Trang web này sử dụng Akismet để lọc thư rác. Tìm hiểu cách xử lý bình luận của bạn.