nhân chuyện công ty hoả xa VN(Nhà Nước quản ný) xin nhận toa tàu cũ của Nhật đọc tạp ghi của Nguyễn Thị Bích Hậu về hoả xa Nhật

Nguyễn Thị Bích Hậu’s phê tê bốc

Hoả xa(Đường sắt) Nhật Bản

May be an image of flower and nature

Qua Nhật đi công tác, mình có trải nghiệm hú hồn con chồn là tí nữa lạc mất tiêu trên tàu Shinkansen. Tàu nó dừng lại để đón khách chỉ có vài phút. Lúc đó cả đoàn đi theo người dẫn đường. Mà anh này đi nhanh quá, mình và một bạn người Sing đuổi theo tí nữa mất hút con mẹ hàng lươn. May thế nào lại tìm ra đúng đoàn tàu mình cần lên. Nếu không thì khóc bằng tiếng Mán. Vì tàu nó phi 300 km một giờ thì nó đi tận đẩu tận đâu rồi ấy chứ. Mà trễ họp thì không được rồi là vì lịch trình cuộc họp đã lên trước mấy tháng.

Về hiệu quả mà nói thì đi tàu Shinkansen khỏi phải bàn. Là vì nó tiện lợi vô cùng. Nhà mình có người nhà ở Osaka, có 3 người, cha mẹ và con. Cha mẹ ở đó, con học đại học ở Kyoto. Hàng ngày nếu đi Shinkansen đi học chỉ mất 14 phút cho gần 60 km. Còn đi tới Tokyo thì chỉ mất 2,5 h. Nó phóng đi như điên vù vù tới nơi ngay và luôn.

Mình ngồi trên tàu đó đang ung dung coi xem sao, thì thấy một cô Nhật xinh như mộng mặc đồ đồng phục lịch sự vô cùng. Cô cầm theo một cái túi cũng đẹp lắm. Tưởng cô làm gì, hóa ra cổ đi xin rác tại từng hàng ghế do tàu sắp dừng. Nhìn cách cổ cúi chào, rồi hỏi han, và nhẹ nhàng nhận rác thải khách đưa ra để cho vào túi y như nhận một vật quý báu, thì mới thấy đây chính là divu chất lượng Nhựt Bổn, hehehe. Hiếm có khó tìm.

Giờ thử tìm hiểu tí vì sao Shinkansen nó oách, nó chạy nhanh, phục vụ tốt, rất an toàn. Tỷ như tuyến Tokaido Shinkansen chạy từ Tokyo về Osaka hết 2 h 25 phút. Nó đã chạy 51 năm nay ngon lành cành đào đón 5,5 tỷ lượt khách an toàn.

Tất nhiên nó muốn ngon lành vậy thì phải do công nghệ làm ra cái tàu cao tốc đó xịn. Nhưng quan trọng hơn là do người điều khiển, phục vụ và quản trị cả hệ thống tàu.

Tàu Tokaido Shinkansen 1 năm chạy khoảng 120.000 chuyến, trung bình ngày nào nhiều thì chạy cỡ 400 chuyến ngày. Như vậy tính ra 3 phút là một chuyến. Vậy mà tính cả bão lũ thiên tai gây ảnh hưởng, một năm nó cũng chỉ chậm 0,5 phút một đoàn tàu là nhiều. Nên tính ra thì ngày thường không có bão lũ gì là nó đúng giờ y boong. Vì nếu chạy trễ chỉ cần 1 đoàn tàu sẽ làm 399 đoàn còn lại trong ngày toi đặc.

Thế nên người lái tàu cần phải giỏi tính giờ tàu chạy và vận tốc. Nếu chậm thì họ sẽ đi nhanh lên và nếu quá nhanh thì họ giảm đi. Miễn sao phải thật đúng giờ khi tới. Vì tới sớm hay trễ đều tai hại cho quy trình chung. Do đó họ phải có kinh nghiệm chạy tàu trong các điều kiện địa lý khác nhau, kiểu lên dốc xuống đèo gì đó. Và đặc biệt là họ cần xử lý các tình huống bất thường nhanh chóng và chính xác. Do đó để lái tàu Shinkansen được phải học chán, rồi tập luyện rất nhiều bằng các thiết bị mô phỏng, và quy trình này liên tục lặp đi lặp lại để quản trị tốt, không tốn công của từ thuế dân.

Kế đó là đội ngũ vệ sinh đoàn tàu. Khi tàu chuẩn bị dừng họ chỉ có từ 7-10 phút để phủi bụi ghế, lau bàn, cửa sổ và thay vỏ bọc ghế ngồi và dọn rác. Họ phải làm nhanh, sạch và cần mẫn. Tất nhiên may phước cho họ là dân Nhật họ sạch sẽ vô cùng và lại không xả rác bừa bãi. Chớ phải sắc dân xứ khác thì có khi dọn cả tiếng chưa xong hehehe. Họ làm xong thì xuống xếp hàng dài chào khách lên tàu, trông rất lễ độ lịch sự.

Và cuối cùng là sự an toàn. Tàu Tokaido Shinkansen là tuyến chạy đông khách nhất thế giới nhưng 51 năm nay chưa từng xảy ra bất cứ tai nạn nào. Họ làm được vậy chính là vì tính cẩn trọng và chính xác. Mỗi ngày sẽ có 2 lần đi kiểm tra toàn đoàn tàu. Còn 1 tháng lại khiêng cái tàu đó về xưởng đóng tàu để kiểm tra qua chạy thử xem nó có ngon lành ổn thỏa không. Bộ phận kéo tàu thì kiểm tra 1,5 năm một lần. Còn 3 năm 1 lần thì kiểm tra tổng quát, họ bèn tháo rời các bộ phận của tàu ra xem từ chút một hết 1 tháng, rồi sơn lại đoàn tàu, ok thì trả về cho chạy.

Ông Nhựt ổng kiểm tra thế nào? Ví dụ con bu lông cần kiểm tra thì có 4 người kiểm tra theo quy trình. 4 người làm vậy là để không thể sai nổi. Còn cái cửa tàu thì có tới 27 mục cần kiểm tra. Túm lại thì chỉ 3 năm đã diễn ra chừng 500 lần kiểm tra cho 1 đoàn tàu. Cứ thế mà làm.

Cuối cùng là đường ray của tàu Shinkansen. Họ sẽ dùng 1 con tàu đặc biệt để kiểm tra bằng cách chiếu tia laser vào đường ray để đo độ lệch trên đơn vị 1 mm, sau đó họ kiểm tra hệ thống điện coi có hao mòn, hư hỏng gì không. Rồi họ có 3000 công nhân Nhật phục vụ sau kiểm tra đường ray để cần là làm ngay cho 1 tuyến tàu chạy ok nhất. Mà 3000 người này chủ yếu làm đêm để không ảnh hưởng khách đi tàu. Nội cái đá dăm rải trên mặt đường ray chạy tàu Shinkansen là nó hao mòn rất nhanh vì tàu chạy tốc độ khủng, do đó phải thay lại hàng ngày. Do đó Nhật tạo ra máy thay đá dăm đầu tiên trên thế giới để ngày ngày đi làm vụ này cho lẹ.

Tóm lại hiệu quả của một đoàn tàu cao tốc nằm ở công nghệ cao chế tạo ra nó, nhưng còn ở biết bao công sức của con người Nhật bản cần cù, cẩn thận, kỷ luật thép và tôn trọng của công.

Thế nên Nhật mới coi Shinkansen là niềm tự hào của họ. Nếu bác Nhật có lòng tặng nhà cháu cái tàu này dù cũ thì nhà cháu cũng lấy luôn để cháu chạy từ HN về Sè Gòn chỉ mất hơn 3 tiếng chứ mấy.

Nguyễn Thị Bích Hậu

Để lại lời nhắn

Điền thông tin vào ô dưới đây hoặc nhấn vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

Trang web này sử dụng Akismet để lọc thư rác. Tìm hiểu cách xử lý bình luận của bạn.