“Rút ra hay không rút ra !”(EU hay Liên Minh Âu Châu)của nước Anh/Brexit or no Brexit-Nghiên cứu quốc tế

Tài liệu

       The Ghost of Brexit Past

Dec 4, 2018 HAROLD JAMES

Now that British Prime Minister Theresa May has finalized an exit agreement with the European Union, a reversal of her country’s withdrawal from the bloc has become highly improbable. Like all revolutions dating back at least to the Protestant Reformation, Brexit has now acquired its own momentum.

PRINCETON – The European Union has gained member-state approval for an agreement setting the terms of the United Kingdom’s exit from the bloc. But it is still unclear whether a majority of British parliamentarians will approve the deal, given that it appears to leave decision-making power over British affairs in European hands.

People trapped in lift at Tower Bridge…File photo dated 02/06/04 of Tower Bridge in London where several people are trapped in the north tower of the structure. PRESS ASSOCIATION Photo. Issue date: Monday May 11, 2009. City of London Police said the alert was raised at 1.15pm and involved the north tower of the structure. See PA story POLICE Lift. Photo credit should read: Ian West/PA Wire

One can reasonably assume that the agreement will be rejected by hardline Brexiteers, who see it as even less satisfactory than the status quo. And there are of course plenty of Remainers who oppose Brexit in any form. Yet, for all of its flaws, the Brexit that Prime Minister Theresa May has negotiated with the EU is likely to happen.

A reversal of the exit process is now highly improbable. Brexit constitutes a revolution, and that means it is bound to follow a familiar historical pattern. As many French learned after 1789, and many Russians after 1917, revolutions can be neither ignored nor stopped.

To be sure, the Brexit revolution has been unfolding in a country with little revolutionary tradition. British legal experts take pride in the fact that their country’s constitutional order evolved gradually over time, rather than through the kind of dramatic political ruptures that have shaped so much continental European history. But the June 2016 referendum put an end to that strain of British exceptionalism. The vote to leave signaled, ironically, that Britain had finally caught up with the rest of Europe. At a time when most Europeans want security and stability, a narrow majority of Britons decided to do something wild and unpredictable.

Some historians see precursors to Brexit in the UK’s September 1931 departure from the gold standard, or in its September 1992 withdrawal from the European Exchange Rate Mechanism. But Brexit is not merely about ending a monetary regime – a relatively easy operation that can even produce beneficial policy outcomes – or escaping some irritating feature of modern European political life. Brexit represents a systemic overhaul of everything at the same time.

After decades of membership in the European regulatory regime, achieving a clean break will require a tedious and complicated rewriting of innumerable rules. Even the smallest mistake might lead to devastating unintended consequences. For example, overlooked loopholes could open the door for dangerous or predatory practices; and, more broadly, ambiguous language could render the entire framework senseless or self-contradictory.

Put another way, the whole exercise is analogous to designing a new word-processing program from scratch. Any rational person would soon realize that it is better just to stick with the status quo. But the logic of revolution makes such reversals impossible.2

Most of the arguments in favor of Brexit assume a traditional conception of sovereignty, and are grounded in English – rather than British – history. Brexiteers look back fondly at King John’s defiance of Pope Innocent III in the thirteenth century. And they are even more smitten with the Tudor era, when Henry VIII wrested the Church of England from the yoke of papal authority. To this day, the Tudors enjoy a near-ubiquitous presence in British textbooks, media, films, and the popular imagination.

The defining moment of the Henrician Reformation came in April 1533, when the Parliament of England passed the Ecclesiastical Appeals Act, giving Henry the final word on all legal and religious questions. The point of the law was to free England from the authority of a papacy that answered to Charles I of Spain – that is, Charles V of the Holy Roman Empire. As long as Charles called the shots in Rome, Henry would not be able to divorce Charles’s aunt, Catherine of Aragon.

Contained in the Appeals Act is the first clear legislative definition of sovereignty. “This realm of England,” the law states, “is an Empire, and so hath been accepted in the world, governed by one Supreme Head and King…” But as is always the case, the measures that launched the revolution were incomplete. The laws that Parliament adopted in the 1530s did not replace Catholicism with Protestantism. But they did pave the way for religious reformers to carry the revolution into its next phase.

Still, there was much disagreement among Protestants when it came to the shape of reform. Would the revolution follow the teachings of Luther, Zwingli, or Calvin, or would it embrace an even more radical vision? In the event, different factions pushed for different approaches, and frequent and abrupt reversals were common. The man who drafted the original Appeals Act, Thomas Cromwell, was executed in 1540 on orders from the king; the architect of the English Reformation, Archbishop Thomas Cranmer, was burned at the stake in 1556.

During the 1547-1553 reign of Henry’s son, Edward VI, revolutionary momentum carried England definitively in a Protestant direction. But, as the historian Eamon Duffy notes, with the systematic “stripping of the altars” throughout this period, many English subjects experienced dislocation and alienation. A great nostalgia for the old order took hold of the body politic, and after Edward’s death, his sister, Mary I, set about reversing the process.

Counter-revolution, however, requires just as radical an approach as does revolution. As the English state resorted to increasingly brutal and barbaric measures, many English subjects concluded that the counter-reformation was itself deeply flawed. After Mary’s death, Elizabeth I would eventually institute a compromise. But, with many theological issues left unresolved, the Reformation continued to cycle through violent revolutions and reversals for decades. It took at least a generation before the conflict subsided.

For his part, Henry VIII had always wanted to be interred in an enormous celebratory tomb where (Catholic) masses would be said in perpetuity. Neither wish was honored. The best that Britain could do was simply to forget and move on.

As May navigates the final stages of Brexit, she should heed the lessons of the Tudor era. More often than not, those who start the revolution are eventually devoured by it.

Brexit và bóng ma lịch sử

 11/12/2018 by The Observer

Nguồn: Harold James, “The Ghost of Brexit Past”, Project Syndicate, 04/12/2018.

Biên dịch: Phan Nguyên

Liên minh châu Âu đã đạt được sự chấp thuận của các quốc gia thành viên đối với một thỏa thuận đặt ra các điều khoản cho việc Vương quốc Anh rút khỏi khối. Nhưng vẫn chưa rõ liệu phần lớn các nghị sĩ Anh có phê chuẩn thỏa thuận này hay không nếu xét việc thỏa thuận này dường như trao quyền quyết định các vấn đề của Anh vào tay châu Âu.

Người ta có thể giả định một cách hợp lý rằng thỏa thuận này sẽ bị từ chối bởi những người ủng hộ Brexit cứng rắn vốn coi thỏa thuận này thậm chí còn kém thỏa đáng hơn so với hiện trạng. Và tất nhiên có rất nhiều người phản đối Brexit dưới mọi hình thức. Tuy nhiên, bất chấp tất cả các sai sót của nó, thỏa thuận Brexit mà Thủ tướng Theresa May đã đàm phán với EU có khả năng sẽ xảy ra.

Một sự đảo ngược của quá trình Brexit giờ là rất khó khả thi. Brexit tạo thành một cuộc cách mạng, và điều đó có nghĩa là nó sẽ nhiều khả năng tuân theo một mẫu hình lịch sử quen thuộc. Như nhiều người Pháp đã học được sau năm 1789 và nhiều người Nga sau năm 1917, các cuộc cách mạng không thể bị bỏ qua cũng không thể bị dừng lại.

Chắc chắn là cuộc cách mạng Brexit đã diễn ra ở một đất nước có ít truyền thống cách mạng. Các chuyên gia pháp lý Anh tự hào về thực tế rừng trật tự hiến pháp của đất nước họ phát triển dần dần theo thời gian thay vì thông qua các biến động chính trị kịch tính đã định hình phần lớn lịch sử châu Âu lục địa. Nhưng cuộc trưng cầu ý dân tháng 6 năm 2016 đã chấm dứt chuỗi chủ nghĩa biệt lệ đó của Anh. Trớ trêu thay, cuộc bỏ phiếu đã báo hiệu nước Anh cuối cùng đã bắt kịp phần còn lại của châu Âu. Vào thời điểm mà hầu hết người dân châu Âu muốn an ninh và ổn định, phần lớn người Anh lại quyết định làm điều gì đó điên rồ và không thể đoán trước được.

Một số nhà sử học nhìn thấy nguồn gốc xa xôi của Brexit nằm trong việc Vương quốc Anh từ bỏ bản vị vàng hồi tháng 9 năm 1931, hoặc trong lần Anh rút ra khỏi Cơ chế Tỷ giá Hối đoái châu Âu hồi tháng 9 năm 1992. Nhưng Brexit không chỉ đơn thuần là chấm dứt một chế độ tiền tệ – một hoạt động tương đối dễ dàng thậm chí có thể tạo ra kết quả chính sách có lợi – hoặc thoát khỏi một số đặc điểm khó chịu của đời sống chính trị châu Âu hiện đại. Brexit đại diện cho một cuộc đại tu mang tính hệ thống của tất cả mọi thứ cùng một lúc.

Sau nhiều thập niên là thành viên trong chế độ quản lý của châu Âu, để đạt được một sự chia tay dứt khoát đòi hỏi phải viết lại vô số các quy tắc. Ngay cả một sai lầm nhỏ nhất cũng có thể dẫn đến hậu quả không lường trước được. Ví dụ, các lỗ hổng bị bỏ qua có thể mở ra cánh cửa cho các hành vi nguy hiểm; và nhìn rộng hơn, những ngôn từ mơ hồ trong thỏa thuận có thể khiến toàn bộ khuôn khổ trở nên vô nghĩa hoặc tự mâu thuẫn.

Nói cách khác, toàn bộ quá trình này tương tự như thiết kế một chương trình xử lý văn bản mới từ đầu. Bất kỳ người có lý trí nào cũng sẽ sớm nhận ra rằng tốt hơn là cứ giữ nguyên hiện trạng. Nhưng logic của cách mạng làm cho một sự đảo ngược như vậy trở nên không thể.

Hầu hết các lập luận ủng hộ Brexit đều dựa trên quan niệm truyền thống về chủ quyền, và dựa trên nước Anh – chứ không phải là Vương quốc Liên hiệp Anh. Những người ủng hộ Brexit tung hô sự chống đối của Vua John đối với Giáo hoàng Innocent III hồi thế kỷ 13. Và họ thậm chí còn say mê hơn nữa với thời đại Tudor, khi vua Henry VIII đưa  Giáo hội Anh ra khỏi ách thống trị của Giáo hoàng. Cho đến ngày nay, nhà Tudor hiện diện gần như khắp mọi nơi, trong sách giáo khoa, phương tiện truyền thông, phim ảnh và trí tưởng tượng của người dân Anh.

Thời điểm bước ngoặt của Kháng Cách tại Anh xảy ra vào tháng 4 năm 1533, khi Quốc hội Anh thông qua Đạo luật Kháng nghị Giáo hội, trao cho Vua Henry quyền quyết định về tất cả các vấn đề pháp lý và tôn giáo. Mục đích của đạo luật này là giải phóng nước Anh khỏi quyền lực của một giáo hoàng vốn bị chi phối bởi Hoàng đế Charles I của Tây Ban Nha – cũng là Hoàng đế Charles V của Đế chế La Mã Thần thánh. Chừng nào Charles còn nắm quyền quyết định ở Rome, thì Henry sẽ không thể ly dị được bà dì của Charles, tức Catherine xứ Aragon.

Đạo luật này có một định nghĩa rõ ràng đầu tiên về chủ quyền lập pháp. Đạo luật này tuyên bố rằng “Vương quốc Anh là một đế chế, và đã được chấp nhận trên thế giới này với tư cách đó, được cai trị bởi một người đứng đầu tối cao, tức nhà vua”. Nhưng như mọi khi, các biện pháp phát động cuộc cách mạng đã không triệt để. Các đạo luật mà Quốc hội đã thông qua vào những năm 1530 đã không thay thế Công giáo bằng đạo Tin lành. Nhưng chúng đã mở đường cho các nhà cải cách tôn giáo đưa cuộc cách mạng bước vào giai đoạn tiếp theo.

Tuy nhiên, vẫn có nhiều sự bất đồng giữa những người theo đạo Tin lành khi nói đến hình thức cải cách. Cuộc cách mạng sẽ tuân theo những lời dạy của Luther, Zwingli hay Calvin, hay sẽ lựa chọn một tầm nhìn thậm chí cấp tiến hơn? Thêm nữa, các phe phái khác nhau đã thúc đẩy các cách tiếp cận khác nhau, và những sự đảo ngược thường xuyên và đột ngột là điều phổ biến. Người soạn thảo Đạo luật Kháng nghị ban đầu, Thomas Cromwell, đã bị xử tử năm 1540 theo lệnh của nhà vua; và kiến trúc sư của Kháng Cách Anh, Đức Tổng Giám mục Thomas Cranmer, đã bị hỏa thiêu trên thánh giá năm 1556.

Trong thời kỳ trị vì của con trai Henry, tức Edward VI (1547-1553), động lực cách mạng đưa nước Anh dứt khoát đi theo hướng Tin lành. Nhưng, như nhà sử học Eamon Duffy lưu ý, với việc “lật đổ bàn thờ” một cách có hệ thống trong suốt thời kỳ này, nhiều thường dân Anh đã trải qua sự xáo trộn nơi sống và bị phân biệt đối xử. Một nỗi hoài niệm về trật tự cũ đã xâm chiếm nền chính trị, và sau cái chết của Edward, chị gái của ông, Mary I, đã bắt đầu đảo ngược tiến trình.

Tuy nhiên, tiến trình phản cách mạng đòi hỏi một cách tiếp cận triệt để không kém tiến trình cách mạng. Khi nhà nước Anh sử dụng các biện pháp ngày càng tàn bạo và man rợ, nhiều thần dân Anh đã kết luận rằng bản thân cuộc phản cách mạng này cũng rất nhiều thiếu sót. Sau cái chết của Mary, Elizabeth I cuối cùng phải đưa ra một thỏa hiệp. Nhưng, với nhiều vấn đề thần học chưa được giải quyết, cuộc Kháng Cách tiếp tục luân chuyển giữa các cuộc cách mạng và phản cách mạng bạo lực trong nhiều thập niên. Phải mất ít nhất một thế hệ (25 năm) thì cuộc xung đột mới lắng xuống.

Về phần mình, Henry VIII luôn muốn được an táng trong một lăng mộ hoành tráng nơi mà quần chúng (Công giáo) sẽ mãi phải nhớ đến. Nhưng không ước nguyện nào của ông được thực hiện. Điều tốt nhất mà nước Anh có thể làm chỉ đơn giản là quên ông đi và bước tiếp.

Khi Thủ  tướng May trải qua các giai đoạn cuối cùng của Brexit, bà nên chú ý đến những bài học về triều đại Tudor. Thường thì những người châm ngòi cho cuộc cách mạng cuối cùng bị chính cuộc cách mạng đó nuốt chửng.

Harold James là Giáo sư Lịch sử và Quan hệ Quốc tế tại Đại học Princeton và Nghiên cứu viên chính tại Trung tâm Đổi mới Quản lý Quốc tế. Ông là một chuyên gia về lịch sử kinh tế Đức và toàn cầu hóa. Ông là đồng tác giả của cuốn sách mới xuất bản The Euro and The Battles of Ideas, tác giả của The Creation and Destruction of Value: The Globalization Cycle, Krupp: A History of the Legendary German Firm, and Making the European Monetary Union.

Để lại lời nhắn

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.