Animal farm (2): Khi động vật học chữ-Truyện Chu Mộng Long

chó đọc sách

ANIMAL FARM (2):

KHI ĐỘNG VẬT HỌC CHỮ

 

Chu Mộng Long2
Truyện đồng thoại của Chu Mộng Long

animal-farm1

Sau khi xây dựng cối xay gió để tạo thiên đường cho Trại Súc Vật không thành, Trại Súc Vật diễn ra sự hoang mang cực độ. Các thế lực thù địch chế giễu cách xây dựng cối xay gió bằng bốn chân. Bốn chân mà đưa đá lên cao như Đấu Sĩ vẫn làm thì thêm ba ngàn năm nữa vẫn chưa xong.
Tình hình đó làm cho lãnh tụ chí tôn Nã Phá Luân lo lắng. Một mặt kêu gọi ổn định để phát triển, mặt khác hô hào các con vật phải chăm chỉ học chữ để loài bốn chân tiến bộ cho bằng bọn hai chân. Sự thực là nhiều con vật cho đến bây giờ vẫn chưa đọc được Bảy điều răn thì làm sao có sức mạnh để xây dựng cối xay gió thiên đường?
Nã Phá Luân triệu tập cuộc họp toàn thể và ra nghị quyết:
– Việc xây dựng cối xay gió tạm dừng trong một năm. Hai lần ta xây dựng chậm tiến độ và thất bại là do nguyên nhân chủ quan lẫn khách quan. Về nguyên nhân chủ quan, không phải bốn chân thua hai chân mà do tập thể của ta thiếu hiểu biết, công việc xây dựng cối xay gió đè nặng lên lưng mỗi đồng chí Đấu Sĩ. Về nguyên nhân khách quan, các thế lực thù địch bên ngoài ra sức tuyên truyền chống phá, làm lung lay ý chí của nhiều đồng chí, dẫn đến suy thoái và tự suy thoái, diễn biến và tự diễn biến nghiêm trọng.
Nã Phá Luân éc éc ba tiếng và đội chó cảnh vệ cũng gâu gâu một tràng để răn đe. Đàn cứu đồng loạt be be: Bốn chân tốt, hai chân xấu!
Mồm Loa được giao nhiệm vụ triển khai học tập nghị quyết. Nhưng muốn hiểu nghị quyết phải bắt đầu bằng học chữ.
Đấu Sĩ thở dài. Nó nghĩ thà bắt nó lao động hàng ngày, làm thêm giờ bao nhiêu cũng được, chứ bắt học chữ, nhai chữ còn khổ hơn. Nó hỏi:
– Đã học một lần rồi. Sao nay lại bắt học nữa? Học chữ chứ nhai cỏ à?
Mồm Loa giơ móng lên chém gió:
– Lần trước học theo cách đọc từng chữ nên các đồng chí học chữ nào biết chữ nấy, học rồi lại quên. Lần này cải cách căn bản và toàn diện, học đánh vần, làm sao chỉ cần học một mà các đồng chí biết mười. Không chỉ tự đọc được văn bản mà còn phải viết đúng chính tả.
Cỏ Ba Lá úp cái tai lừa của mình lại, định không tham gia ý kiến, nhưng rồi phải vểnh tai lên nói:
– Đó là việc rất khó. Bốn chân thì không thể học được như hai chân…
Mồm Loa nghe chưa hết câu đã chụp mũ ngay:
– Đồng chí bị suy thoái tư tưởng nặng, cần nghiêm túc kiểm điểm.
Đàn cứu lại đồng loạt tiếp ứng như những dư luận viên thực thụ: Bốn chân tốt. Hai chân xấu!

animal farm2

Đám chó cận vệ nhe nanh ra làm cho Cỏ Ba Lá phải úp tai lại, không dám nói gì nữa.
Mồm Loa triệu tập những con Heo thông minh nhất trao cho học hàm học vị giáo sư tiến sĩ với nhiệm vụ tìm hiểu cách nào học chữ nhanh nhất. Chúng họp hội đồng một tháng vẫn chưa thể nghĩ ra. Bèn giao cho chó cảnh vệ lén sang Trại Rừng Cáo và Trại Đồng Chôm đánh cắp tài liệu. Bọn chó không chỉ đánh cắp được cả đống sách học vần mà còn bắt cóc luôn cả một giáo viên dạy chữ về dạy lại cho đám giáo sư tiến sĩ Heo.
Bài học đầu tiên giáo viên dạy cho đám giáo sư tiến sĩ Heo là việc phân biệt Âm và Chữ. Âm thì phải học các nguyên lý âm vị học để đọc đúng, đọc nhanh. Còn Chữ thì để nhận diện khi viết đảm bảo không sai chính tả. Các giáo sư tiến sĩ Heo tỏ ra thông minh, biết tuốt, nên chỉ cần học vài ngày rồi đuổi nhanh giáo viên hai chân ra khỏi Trại Súc Vật để khỏi mang tiếng học loài hai chân.
Bây giờ đến lượt các giáo sư tiến sĩ Heo đứng ra biên soạn sách giáo khoa. Hội đồng nhất trí xem việc phân biệt Âm và Chữ là chuyện rắc rối của loài hai chân. Ta bốn chân thì cứ nhập làm một, vì chân trước chân sau cũng là chân. Vậy là cứ kết hợp vừa đánh vần vừa phân biệt chữ, một công đôi việc. Âm đọc thế nào thì Chữ cứ viết như thế ấy.
Giáo sư tiến sĩ Út Em giỏi chữ nhất nhờ tài làm thơ được giao cho việc tập huấn sách giáo khoa mới. Các con vật như Ngựa, Lừa, Mèo, Cừu, Ngỗng, Vịt, Gà… tự cử đại diện đi dự tập huấn rồi về dạy lại cho giống của mình. Út Em tập huấn đánh vần bắt đầu từ “Nã Phá Luân” để tỏ lòng kính yêu lãnh tụ. Bắt đầu từ chữ Nã. Út Em hắng giọng đọc trước:
– En nờ a na ngã nã.
Ở dưới đánh vần theo: en nờ a na ngã nã.
Út Em hỏi:
– Có dễ không?

Animal farm figures

Đám súc vật ở dưới đều thấy quá dễ. Gần như con vật nào cũng cố gắng đánh vần được. Mèo đánh vần nghe chuẩn nhất vì lúc này chị Mèo đang động đực, mà mỗi khi động đực nó có thể kêu được tiếng người. Ngỗng, Vịt, Gà dù chỉ mang âm sắc khác nhau, con giọng cao, con giọng thấp, con giọng khàn khàn, nhưng đều tương đối chuẩn. Bọn Cừu có thói quen be be, nên khi phát âm có kèm theo be be cũng chẳng sao. Có khi âm be be làm cho sự học thêm hào khí hơn. Riêng Ngựa và Lừa do cấu tạo đặc biệt của hàm răng nên đọc en nờ a na thành en lờ a la ngã lã. Út Em quyết định nhập hai phụ âm l và n lại làm một cho gọn. Không việc gì phải phát âm như con người. Út Em tiếp tục:
– Phê hát a pha sắc phá.
Ở dưới đánh vần theo: Phê hát a pha sắc phá.
Đúng là quá dễ. Nhưng sau khi đánh vần xong chữ này, Đấu Sĩ bỗng ngẩng đầu lên hỏi:
– Có phải khi hát thật phê rồi thi nhau phá không? Như thế thì còn gì lao động là vinh quang?
Mồm Loa ngồi giám sát cuộc tập huấn, ban đầu tỏ ra hài lòng, nhưng đến đây thì nhăn mặt. Nó giơ móng lên chỉnh huấn:
– Phải đảm bảo tư tưởng. Quán triệt tinh thần chung là khi đánh vần gặp những nghĩa không ổn thì bỏ. Tên của lãnh tụ tôn kính mà đánh vần như vậy là phạm húy.
Út Em nhíu mày nghĩ ngợi một hồi, bỗng nhớ ra cách đánh vần từ Phá theo âm vị:
– Được rồi. Đối với từ Phá nên đánh vần theo cách của loài hai chân là phờ a pha sắc phá.
Mồm Loa reo lên:
– Được. Được. Đã say phờ ra rồi thì có muốn cũng không phá gì được.
Út Em sung sướng vì được khen. Bèn tiếp:
– Bây giờ thì các đồng chí nhận diện từ và tự ghép vần nhé!
Giáo sư Út Em trịnh trọng viết to chữ Luân lên bảng. Nhưng do học chỉ một tháng với giáo viên hai chân nên nó nhầm lẫn lung tung, viết chữ â thành ô, Luân thành Luôn. Nó lại muốn âm này phải đọc thấp giọng xuống giống như sau khi gọi tên lãnh tụ xong thì phải cúi đầu, cho nên nó viết thêm dấu huyền thành Luồn.
Giáo sư Út Em ra hiệu cho cả lớp đọc. Chưa thấy ai đọc. Cỏ Ba Lá đứng lên hỏi:
– Đọc theo tên chữ hay đọc theo âm?
Mồm Loa sợ không chừng đám súc vật đọc theo tên chữ thì sẽ giống như trường hợp đọc từ Phá, nên ra lệnh đọc theo âm cho chắc. Cả lớp đọc:
– Lờ u lu u ô nờ ôn là lôn huyền lồn.
Út Em, Mồm Loa đều chưa thấy cách đọc đó là kỳ dị, cho nên cứ cho cả lớp lần lượt đánh vần theo cả hai cách và ghép đủ thành từ:
– En nờ a na ngã nã. Phờ a pha sắc phá. Lờ lu u ô nờ ôn là lôn huyền lồn. Nã Phá Lồn.
Đến đây thì cả Út Em lẫn Mồm Loa đều hoảng hốt, vì đọc như vậy thì Trại Súc Vật chưa đến mùa đã động dục hết. Mồm Loa, vị giáo sư tiến sĩ giữ chức trách đảm bảo ban ninh tư tưởng lẫn an ninh sinh đẻ thấy có vấn đề, bèn ra lệnh đình chỉ việc học chữ một thời gian để nghiên cứu dự án cải cách mới thích hợp hơn.

animal-farm

Cả tháng trời chờ đợi, các giáo sư tiến sĩ Heo vẫn vay nợ in sách giáo khoa và vẫn bán cho cả trại. Toàn bộ số tiền thu được nộp hết để nuôi đàn Heo ưu tú. Trại Súc Vật bỗng nhốn nháo, hoang mang và cãi vã không ngớt về chuyện học vần phải đọc tên Chữ hay theo Âm là tốt hơn. Chúng cãi đến quên cả đói, quên Trại Súc Vật đang nợ nần chồng chất đến mức có nguy cơ không còn cái mà bỏ vào mồm. Mồm Loa thấy tình hình bất ổn vội báo lên lãnh tụ xin chỉ thị để chấn chỉnh. Trong nhà lãnh tụ đang gieo giống cho cả đàn heo nái. Đàn heo nái con nào con nấy hoa sung đang chín đỏ mọng chờ được lãnh tụ khai ân. Bênh cạnh là bữa tiệc cao lương mỹ vị đang chờ sẵn sau cuộc truy hoan. Nhìn cảnh ấy, Mồm Loa quên phát âm đúng tên lãnh tụ là Nã Phá Luân mà đọc luôn cách phát âm trong lớp tập huấn:
– Thưa đồng chí Nã Phá Lồn chí tôn. Tình hình rất phức tạp khi đàn súc vật trong trại ta tranh cãi quyết liệt về cách học Âm và Chữ, xin được chỉ thị để chấn chỉnh!
Lãnh tụ dừng gieo giống, đủng đỉnh đến bàn tiệc nốc một hơi bia và chỉ thị:
– Chấn chỉnh làm gì? Cứ để chúng nó cãi nhau, thậm chí đánh nhau. Có thế chúng mới quên hết mọi thứ và không còn sức để diễn biến và tự diễn biến nữa…
Nói xong tiếp tục cuộc gieo giống đang dở dang. Mồm Loa đưa móng lên chào:
– Tạ ơn sâu đồng chí Nã Phá Lồw!
Đàn Heo nái cũng đồng thanh:
– Tạ ơn sâu đồng chí Nã Phá Lồw…
Âm lồw xuống giọng thật thiêng liêng. Tất cả cùng cúi đầu tạ ơn lãnh tụ. Mọi động tác đều răm rắp…

animal farm3

Phỏng George Orwell
ANIMAL FARM: A Fairy Tale
First published in 1945 bay Seeker and Warburg (London)
NXB Hội Nhà văn dịch và xuất bản 2013.

Để lại lời nhắn

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s