Vài tin tức Kon Tum(cập nhật 2/8/15)

Mục tin tức Lắk-Kon-Ku

TIN KONTUM

kontum xưa nhà rông

Kon Tum: Những cung đường bị ném đá

– Nỗi đau “vị thành niên” ở Đăk Tô

xe-khach-bi-nem-da-1434107994-1435834893

Hối hận. Ngơ ngác. Sợ hãi. 4 gương mặt trẻ măng, nhiều tuổi nhất mới 17, ít tuổi nhất 14, đứng túm lại co ro một góc, rồi bíu ríu lần lượt đứng ra phối hợp với đại diện của Công an và Viện kiểm sát huyện Đăk Tô (tỉnh Kon Tum) thực nghiệm điều tra hiện trường.

Đứng từ xa, bố mẹ của các em, những gương mặt héo quắt, nhàu nhĩ vì lam lũ, nước mắt chảy dài nhìn con, không cất nên lời… Những đứa con của họ, chỉ vì manh động thiếu suy nghĩ, với những viên gạch ném vỡ tan cửa kính xe khách, chút nữa cũng đã cướp đi con mắt của một bé gái mới chỉ 5 tuổi đầu.

1. 21 giờ 30 phút ngày 1/7, A Hoài (SN 1999), A Héo (SN 1999), Phạm Văn Bảo (SN 2001), A Én (SN 1998) và một số thanh thiếu niên khác cùng ngồi chơi bên đường Hồ Chí Minh, thuộc Thôn 3, xã Tân Cảnh, huyện Đăk Tô, tỉnh Kon Tum. Các đối tượng nảy sinh ý định ném đá vào xe ôtô chạy qua địa bàn.

CSĐT Công an huyện Đăk Tô tiến hành thực nghiệm hiện trường vụ ném đá xe khách giường nằm đêm 1/7/2015 trên địa bàn xã Tân Cảnh.

Một chiếc xe tải chạy qua là nạn nhân đầu tiên của nhóm thanh thiếu niên. May mắn cho chiếc xe này là cơn mưa gạch không trúng mục tiêu. Không phát hiện bị tấn công, hoặc cũng như thói quen lâu năm của cánh xe tải khi may mắn thoát nạn, chiếc xe bỏ đi.

Chiếc xe giường nằm của nhà xe Minh Quốc không may mắn như vậy. Lọt vào cơn mưa gạch, chiếc xe BKS 82K-5677 do tài xế Trần Đức Việt điều khiển đã bị vỡ kính chiếu hậu bên phải. Kính chắn gió ô số 3 của xe khách cũng vỡ tan, mảnh kính bay ra văng vào mắt của cháu Lê Hà Phương Uyên.

Ngay lập tức, cháu Uyên được đưa về Bệnh viện huyện Đăk Tô sơ cứu, rồi chuyển ngay lên Bệnh viện tỉnh Kon Tum để chữa trị. Không yên tâm, gia đình cháu Uyên đã tiếp tục đưa cháu xuống Bệnh viện Đà Nẵng để tái khám.

2. 22 giờ 30 phút, nhận được tin báo của Công an xã Tân Cảnh, Đội Cảnh sát điều tra (CSĐT) Tội phạm về TTXH – Công an huyện Đăk Tô đã cử ngay 8 cán bộ chiến sĩ tới hiện trường. Phối hợp với lực lượng công an xã đang bám hiện trường, ngay trong đêm, Cơ quan điều tra (CQĐT)đã xác định sơ bộ có 4 đối tượng trực tiếp tham gia thực hiện vụ ném đá xe khách.

Vì đối tượng phạm tội là trẻ vị thành niên, các ĐTV hết sức cẩn trọng, hạn chế tối đa việc ảnh hưởng tới danh dự, sức khỏe, tinh thần của các em, kể cả việc lộ diện hình ảnh.

Qua rà soát, 3 thanh thiếu niên đang trong độ tuổi vị thành niên đã lọt vào tầm ngắm của CQĐT. Đến sáng ngày 2/7, đối tượng thứ 4, cũng đang trong độ tuổi vị thành niên, cũng đã được xác định cụ thể.

Trung tá Trần Quốc Dũng, Đội trưởng Đội CSĐT Tội phạm về TTXH Công an huyện Đăk Tô, cho biết, ngay sau khi nắm danh sách cụ thể, CQĐT đã gửi giấy mời cho gia đình các đối tượng, yêu cầu phụ huynh đưa con em lên trụ sở Công an huyện để làm việc.

“Gia đình các em đều có hoàn cảnh khó khăn, cha mẹ đều phải đi làm thuê làm mướn kiếm sống qua ngày, nên quá trình làm việc với các em rất vất vả. Luật quy định trẻ độ tuổi vị thành niên khi làm việc với CQĐT phải có người giám hộ đi cùng. Nhưng nhiều khi cha mẹ các em không nghiêm túc phối hợp với CQĐT, triệu tập cũng không lên đúng hẹn”, Trung tá Dũng cho biết.

Đại tá Lê Hồng Phong, Trưởng công an huyện Đăk Tô cho biết, lực lượng công an địa phương rất thấu hiểu sự bức xúc của dư luận, đòi hỏi lực lượng công an phải nhanh chóng khởi tố vụ án.

“Nhưng đây là vụ việc có liên quan đến các em trong độ tuổi vị thành niên, quy định của pháp luật không cho phép áp dụng các biện pháp ngăn chặn. Chúng tôi cũng không thể gây sức ép tinh thần quá mức lên các em. Chủ trương của chúng tôi là phải mềm mỏng, khuyên nhủ động viên các em hợp tác trong quá trình điều tra, tránh những tổn thương và di chứng tâm lý ảnh hưởng đến tương lai của các em sau này”, Đại tá Lê Hồng Phong chia sẻ.

3. Lẳng lặng đứng nhìn con miêu tả lại cảnh ném đá, bà Y Sen, mẹ của A Héo không giấu được sự buồn bã căng thẳng và lo lắng. A Héo là con thứ 8 trong gia đình có đến 9 đứa con. A Héo hiện đang được nghỉ hè, ban ngày đi làm cỏ thuê trên các rẫy, tối ăn cơm xong thì đi chơi.

Con cái phạm tội là cú sốc tinh thần đối với ông A Gâm, bà Y Sen và bà Y Niu. gia cảnh khó khăn, đông con, bận kiếm sống, họ đã không có thời gian chăm sóc bảo ban con.

Bà Y Sen cho biết A Héo tuy hay đi chơi buổi tối, nhưng chưa hề tham gia vào các vụ đánh lộn hay phạm pháp nào. “Đôi khi đi chơi uống rượu với bạn bè, nhưng 9-10 giờ tối về thôi”, người phụ nữ dân tộc Xê Đăng, cho biết. Đêm 1/7, sau khi đi làm rẫy về, bà Y Sen mệt mỏi đi ngủ từ 7 giờ tối. Đến nửa đêm, công an xã gọi cửa thông báo, bà tất tả chạy ra trụ sở công an xã, mới biết con gây ra chuyện tày trời.

Nhà bà Y Sen nghèo lắm. Đứa con gái thứ 4 bị bệnh tâm thần, chạy chữa khắp nơi Gia Lai, Kon Tum, đã khiến cho gia đình bà khánh kiệt, trong nhà không còn thứ gì đáng giá. Đứa con trai lớn thì bị câm. Nay thêm đứa con thứ 8 gây họa.

Bà Y Niu, mẹ của A Én thì còn căng thẳng hơn cả bà Y Sen. Tiếng Kinh không thạo, tất cả mọi chuyện trao đổi bà đều phải nhờ bà Y Sen hỗ trợ. Bà Y Niu cũng có tới 9 đứa con, A Én là đứa thứ 7.

Bà Nguyễn Thị Lệ cho biết, cháu Lê Hà Phương Uyên đã trải qua những sợ hãi và sang chấn thương tinh thần khi bị thương ở mắt.

Khi biết con mình ném đá gây thương tích cho một bé gái 5 tuổi, 2 bà mẹ Xê Đăng dắt díu nhau xuống nhà nạn nhân thăm hỏi, khóc hết nước mắt xin lỗi gia đình người bị hại.

Là người đàn ông duy nhất trong nhóm phụ huynh các đối tượng ném đá, nhưng ông A Găm, bố của A Hoài, lại liên tục không kìm được nước mắt. A Hoài mới bỏ học khỏi trường dân tộc nội trú tháng 7 năm ngoái là nỗi đau âm ỉ trong lòng ông A Găm. Có một thời gian, A Hoài cũng mê game online, giờ về nhà đi làm rẫy với bố mới được mấy tháng thì gây chuyện.

trẻ em ném đá tại Kontum

Vợ đã mất từ 4 năm nay. Một mình ông A Găm làm rẫy nuôi 5 đứa con. Con gái đầu của ông A Găm ngoan ngoãn chịu khó học hành, nay đang học đại học ở TP HCM. “Thằng A Hoài từ khi gây ra chuyện sợ hãi lắm, chỉ ở nhà, bố đi đâu cũng đi theo. Nó giờ hối hận lắm, chỉ sợ bị bắt thôi”, ông A Găm tâm sự.

4. Ríu rít chơi bên cạnh bà nội và cô ruột, bé Lê Hà Phương Uyên dường như đã vượt qua những cơn sang chấn tinh thần sau vụ tai nạn. Bà Nguyễn Thị Lệ, bà nội cháu Phương Uyên kể lại, đêm 1/7, gia đình cháu đón xe từ thị trấn Đăk Tô để đi Đà Nẵng khám bệnh cho các cháu. Xe vừa chạy được vài cây số thì bị ném đá, cháu Uyên đang nằm trên tay mẹ thì bị mảnh kính vỡ bay vào mắt.

Vụ tai nạn đã gây nên những sang chấn tinh thần tiêu cực cho cháu Uyên. Ngày hôm sau, khi gia đình quyết định đưa cháu về Đà Nẵng để tái khám, cháu cứ khóc không đi vì sợ… “sợ bị ném đá”. Rốt cuộc, cả hành trình đi Đà Nẵng, cháu Phương Uyên cứ phải nằm nghiêng ôm mẹ vì sợ.

Viên gạch làm vỡ tấm kính xe khách giường nằm, mảnh vỡ văng ra làm tổn thương mắt bé gái 5 tuổi.

Kết quả khám thương cho biết cháu Uyên may mắn chỉ bị rách kết mạc, không ảnh hưởng đến thị lực, chờ một tháng sau tái khám mới có kết luận cuối cùng. Gia đình cũng đã quen với cảnh, một cháu bé 5 tuổi, suốt ngày soi gương, rồi hỏi: “Nội ơi sao mắt con có máu”.

Chị Lê Ngọc Diễm, cô của cháu Phương Uyên, cho biết, mẹ của A Héo và A Én đã lên tận nơi thăm cháu bé và xin lỗi gia đình. Nhìn cảnh 2 người phụ nữ nghèo khóc lên khóc xuống, kể lại gia cảnh khó khăn, chồng thì ham rượu chè, nhà thì đông con, tối ngày phải lo miếng ăn cho gia đình không có thời gian giáo dục, quản lý con… gia đình, bố mẹ cháu Uyên dù rất phẫn nộ nhưng không nỡ nặng lời với người ta.

5. Tại hiện trường, trong quá trình kiểm sát thực nghiệm điều tra, một đại diện của Viện Kiểm sát nhân dân huyện Đăk Tô cho biết, tình trạng thanh thiếu niên phạm pháp là vấn đề khá nhức nhối trên địa bàn huyện.

Ông cho biết, đặc thù các gia đình của bà con dân tộc trên địa bàn là sinh nhiều con, những gia đình có từ 8-9 không phải là chuyện hiếm. Sau mỗi vụ mùa, bố mẹ các em nhiều khi ăn nhậu cả tuần, điều đó ít hay nhiều đã ảnh hưởng đến tính cách và thói quen sinh hoạt của các em.

“Nhiều thanh thiếu niên, dù chưa đủ tuổi trưởng thành, đã có thói quen tụ tập nhau uống rượu. Dưới tác động của rượu, cộng thêm những đặc điểm tâm sinh lý đặc thù của lứa tuổi, các em rất dễ bị kích động và gây ra các hành vi phạm pháp. Tôi khẳng định việc ném đá vào xe ôtô đã xảy ra nhiều lần. Cần phải xử lý nghiêm, để có tác động răn đe lớn trong cộng đồng”.

Trung tá Trần Quốc Dũng, Đội trưởng Đội CSĐT Tội phạm về TTXH, khẳng định quá trình điều tra vụ việc cho thấy không hề có động cơ thù oán, cạnh tranh không lành mạnh giữa các nhà xe… như một số luồng dư luận đồn thổi.

“Đây là hành vi manh động, bộc phát của các thanh thiếu niên trên địa bàn. CQĐT Công an huyện Đăk Tô đang chờ kết quả giám định thiệt hại của xe khách, kết quả giám định tỷ lệ thương tích của cháu Uyên. Nếu có đủ căn cứ với mức thiệt hại trên mức 2.000.000đ, chúng tôi sẽ tiến hành khởi tố vụ án theo đúng quy định”, ông Dũng cho biết.

Kon Tum: Tỷ lệ đỗ tốt nghiệp THPT đạt 89,17% !!

Kết quả này được lãnh đạo Sở GD&ĐT báo cáo tại cuộc họp tổng kết của Ban chỉ đạo thi THPT quốc gia năm 2015 tỉnh Kon Tum do đồng chí Lại Xuân Lâm – Phó Chủ tịch UBND tỉnh chủ trì vào chiều 29/7.

Đồng chí Lại Xuân Lâm phát biểu tại kỳ họp.

Cụ thể, có 3.583/4018 thí sinh dự thi ở cụm thi liên tỉnh tại Gia Lai và cụm địa phương tại tỉnh đỗ tốt nghiệp. Trong đó, hệ giáo dục THPT có 3.431/3.658 thí sinh dự thi đã đỗ tốt nghiệp, đạt 93,79%; hệ GDTX 152/360 thí sinh dự thi đỗ tốt nghiệp, đạt 42,22%.

Đối với cụm thi liên tỉnh tại Gia Lai có 2.282 thí sinh dự thi, trong đó 48 thí sinh không đỗ tốt nghiệp. Cụm thi địa phương tại tỉnh Kon Tum với 1.736 thí sinh dự thi, đã có 387 thí sinh không đỗ tốt nghiệp THPT.

Phát biểu tại cuộc họp, đồng chí Lại Xuân Lâm đã đánh giá cao sự nỗ lực của tập thể ngành GD&ĐT tỉnh trong công tác tham mưu, phối hợp với Trường Đại học Nông lâm Thành phố Hồ Chí Minh và Trường Đại học Phú Yên, cũng như các sở, ban, ngành, các địa phương để tổ chức tốt công tác tuyên truyền, ôn tập, hỗ trợ vật chất và tinh thần cho thí sinh dự thi cũng như đón các thí sinh đến các cụm thi, điểm thi an toàn, đảm bảo đúng thời gian dự thi trong các ngày diễn ra kỳ thi; chuẩn bị tốt các điều kiện cần thiết đáp ứng công tác in sao và bảo vệ, vận chuyển đề thi; tổ chức thi, coi thi nghiêm túc và không có trường hợp nào vi phạm các quy định của Bộ GD&ĐT, UBND tỉnh đề ra.

Hiện tại, các trường THPT và Trung tâm GDTX đã nhận giấy chứng nhận tốt nghiệp và tiến hành phát cho thí sinh để chủ động đăng ký nguyện vọng I vào các trường ĐH, CĐ từ ngày 1/8 sắp đến.

>>Gia Lai: Tỷ lệ đậu tốt nghiệp THPT đạt 73,74%

>>Đắk Lắk: Tỷ lệ đỗ tốt nghiệp THPT 2015 đạt 84,53%

Nhìn từ Tây Nguyên: “Cần có Luật Liên kết kinh tế lãnh thổ”

Soạn tin nhắn CAFE và gửi tới 8388
để biết giá cà phê chính xác nhất ở khu vực của bạn

Ngày càng có nhiều “đại gia” quan tâm và muốn đổ tiền vào đầu tư ở Tây Nguyên, nhưng…

Hội thảo “Liên kết phát triển kinh tế Tây Nguyên” diễn ra ngày 24/7/2015 tại thành phố Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắc Lắc.

Nhiều diễn giả tại cuộc hội thảo “Liên kết phát triển kinh tế Tây Nguyên” do Ban Chỉ đạo Tây Nguyên, Ban Kinh tế Trung ương, Thời báo Kinh tế Việt Nam phối hợp tổ chức ngày 24/7/2015 đều khẳng định chỉ thiếu một hướng đi đúng, chứ không thiếu tiền cho phát triển Tây Nguyên.

GS. Nguyễn Lân Hùng, Tổng thư ký Các ngành sinh học Việt Nam cho biết tháng nào ông cũng lên Tây Nguyên và nhận thấy rằng đây là vùng đất “cái gì cũng tuyệt vời”.

TS. Hồ Xuân Hùng, nguyên Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, dẫn ra ví dụ nuôi bò ở Gia Lai, chỉ riêng việc bán phân bò một ngày doanh thu cũng 200 triệu đồng…

Điều quan trọng mà cả hai diễn giả sau khi đưa ra các nhận định như vậy, đều nhấn mạnh, về xu hướng ngày càng có nhiều “đại gia” quan tâm và muốn đổ tiền vào đầu tư ở mảnh đất này, không lo thiếu tiền cho Tây Nguyên phát triển.

PGS.TS Nguyễn Danh Sơn (Viện Hàn lâm khoa học xã hội Việt Nam) nói cụ thể hơn là nhiều doanh nghiệp lớn thuộc hàng “đại gia” ở các vùng xung quanh đã đầu tư lớn, lâu dài ở Tây Nguyên cho các khâu trong chuỗi sản phẩm chiến lược của mình (cà phê, cao su, điều, rau quả, hoa xứ lạnh, du lịch sinh thái…).

Những nhát cắt đau đớn

Tuy nhiên, khi câu chuyện tiền bạc không còn là vấn đề quan trọng hàng đầu, thì nổi lên một nỗi lo lớn hơn nhiều ở vùng đất tuyệt vời này mà theo phân tích của PGS.TS Nguyễn Danh Sơn, chính là những nhát cắt đau đớn liên quan đến câu chuyện liên kết.

Trước hết, mạng lưới giao thông, vận tải kết nối các địa phương trong nội vùng Tây Nguyên còn chưa đủ sức (cả về lượng và cả về chất lượng) để có thể tạo điều kiện vật chất cho hoạt động và phát triển hoạt động liên kết kinh tế nội vùng.

Điều kiện địa hình và khí hậu đặc thù của vùng Tây Nguyên lại càng làm tăng thêm những khó khăn trong nâng cấp và phát triển hệ thống đường và phương tiện vận tải hàng hóa giữa các địa phương trong vùng.

Hiện tại, mạng lưới giao thông, vận tải kết nối các địa phương trong nội vùng Tây Nguyên chỉ là đường bộ, không có đường thủy và đường sắt.

Chất lượng hệ thống đường bộ kết nối các địa phương trong vùng được đánh giá nhìn chung là yếu kém cả về số lượng và chất lượng.

Việc nâng cấp và phát triển hệ thống đường kết nối các địa phương trong vùng trong tầm nhìn trung và dài hạn (đến 2030) vẫn chủ yếu còn phải dựa vào nguồn đầu tư của Nhà nước với dự báo trong một số năm tới không nhiều khả quan bởi triển vọng phục hồi và tăng trưởng, phát triển của nền kinh tế quốc gia cũng như độ trễ cải thiện cân đối thu – chi của ngân sách quốc gia và niềm tin của các nhà đầu tư tư nhân trong đối tác công – tư (PPP).

Trong khi đó, sự phối hợp, liên kết các chủ thể kinh tế trong nội vùng Tây Nguyên không chỉ lỏng lẻo bên trong mà còn mang tính hình thức với bên ngoài vùng (các địa phương ở vùng Đông Nam Trung Bộ, Nam Trung Bộ). Thiếu một nhạc trưởng thực sự (người phối hợp, điều phối) các hoạt động liên kết kinh tế nội vùng.

Về phía doanh nghiệp, trong thực tiễn phát triển kinh tế thị trường vùng Tây Nguyên, các doanh nghiệp chế biến đang thúc đẩy liên kết với các hộ sản xuất nguyên liệu tập trung. Song các doanh nghiệp ít có liên kết với nhau để phân chia các vùng chuyên canh nguyên liệu cho mình mà thường theo kiểu da báo.

“Khảo sát của chúng tôi tại địa bàn cho thấy, các công ty thực hiện phát triển vùng nguyên liệu không dựa trên các quy hoạch phát triển vùng với sự liên kết địa lý mang tính liên vùng”, ông Sơn dẫn chứng. “Sự tách rời giữa phát triển theo quy hoạch với phát triển mang tính liên địa phương, sự cạnh tranh giành giật thị trường nguyên liệu cà phê đã cắt vụn chuỗi cung ứng cà phê có lợi thế phát triển của vùng”.

Hệ quả của thực trạng thiếu phân công, hợp tác giữa các doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng như vậy đã tạo ra các khó khăn cho các địa phương thực hiện chính sách tái canh cà phê, phát triển cà phê bền vững, phát triển chè sạch. Doanh nghiệp và Nhà nước trên thực tế còn chưa phối hợp đồng bộ, ăn khớp nhau để có thể hỗ trợ đắc lực cho nông dân trồng cây công nghiệp dài ngày.

Lợi ích cục bộ đang lấn át

Một vấn đề nữa là, chưa cần bàn vội đến việc liên kết với các vùng khác để phát triển thế nào, bởi ngay các địa phương vùng Tây Nguyên cũng còn chưa thực sự cùng nhau trao đổi định hướng liên kết rõ ràng trên các chuỗi cung ứng, để cùng nhau phối hợp hành động hỗ trợ người nông dân và doanh nghiệp.

Lợi ích địa phương cục bộ còn nổi trội nhiều hơn so với lợi ích chung của vùng cùng với các khó khăn, hạn chế trong phát triển của các địa phương (nguồn lực, hạ tầng giao thông…). Năng lực liên kết, phối hợp trong việc tổ chức thực thi các chính sách phát triển của các tỉnh vùng Tây Nguyên chưa đủ mạnh.

Trong quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế – xã hội đến năm 2020 hiện nay của các tỉnh vùng Tây Nguyên, thì liên kết kinh tế nội vùng chưa phải là một nội dung đích thực và có vị trí thực sự trong quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế – xã hội của các tỉnh trong vùng.

Về việc mở cửa ra bên ngoài, thì liên kết kinh tế liên vùng ở Tây Nguyên chủ yếu là với vùng Đông Nam bộ và duyên hải Nam Trung bộ, nơi có năng lực chế biến các nông, lâm phẩm nguyên liệu sơ chế của Tây Nguyên, tạo thành chuỗi sản phẩm mà ở đó Tây Nguyên giữ vị trí khâu đầu tiên (sản xuất, cung cấp nguyên liệu thô) và có thị trường tiêu thụ lớn.

Xét trên phương diện tiềm lực và trình độ phát triển thì liên kết kinh tế liên vùng ở đây hiện ở dạng liên kết yếu – mạnh, trong đó Tây Nguyên thuộc phía yếu.

Cũng chung những đánh giá như vậy, phân tích thêm về câu chuyện liên kết vùng, TS. Hoàng Ngọc Phong cho rằng, ngoài việc cần sớm ban hành Luật Quy hoạch, cần và nên ban hành Luật Liên kết kinh tế (hay Luật Liên kết địa kinh tế, hoặc Luật Liên kết kinh tế lãnh thổ).

Luật này có sứ mạng sắp xếp, chuẩn hóa lại tất cả các loại hình liên kết địa kinh tế ở nước ta, quy định cơ cấu tổ chức, quy chế hoạt động, cơ chế liên kết, trong đó có một chương về vùng kinh tế.

“Sở dĩ cần văn bản tầm luật vì những địa phương lớn như Thủ đô Hà Nội có hẳn một Luật Thủ đô riêng, hay Tp.HCM có Nghị định của Chính phủ. Để điều phối phát triển, liên kết các tỉnh, thành phố trong các vùng này cần phải có văn bản pháp lý tương tự một đạo luật”, vị diễn giả này nhận định.

Theo TS. Phong, hiện thời đã có 3 ban chỉ đạo của “3 Tây” (Tây Bắc, Tây Nguyên, Tây Nam bộ) với bộ máy tổ chức được hình thành khá ổn định. Có thể và nên củng cố, mở rộng và phát triển 3 ban này (bổ sung nhiệm vụ điều phối, liên kết kinh tế…) thành 3 cơ quan điều phối của 3 vùng kinh tế (vùng trung du và miền núi phía Bắc, vùng Tây Nguyên và vùng đồng bằng sông Cửu Long).

Đồng thời, phát triển trung tâm hạt nhân tại từng vùng kinh tế. Hiện nay, trên thực tế, tại hầu hết các vùng kinh tế ở nước ta đã hình thành một cách chính thức và không chính thức các trung tâm hạt nhân như vậy.

Đó là: Hà Nội đối với vùng đồng bằng sông Hồng; Tp.HCM đối với vùng Đông Nam Bộ; Đà Nẵng đối với vùng Bắc Trung Bộ và duyên hải Miền Trung; Cần Thơ đối với vùng đồng bằng sông Cửu Long.

Còn tại vùng trung du và miền núi phía Bắc bao gồm 14 tỉnh và vùng Tây Nguyên bao gồm 5 tỉnh thì hiện thời chưa có một tỉnh nào thật sự “nổi trội” để đóng vai trò trung tâm hạt nhân. Tuy nhiên, cũng đã xuất hiện những tỉnh đầy tiềm năng ở hai vùng này, đó là Thái Nguyên, Vĩnh Phúc, Lâm Đồng, Gia Lai.

Như vậy, định hướng trong thời gian tới là hình thành các trung tâm hạt nhân ở vùng Trung du và miền núi phía Bắc và vùng Tây Nguyên cũng rất quan trọng và cần thiết.

Kon Tum: Thấp thỏm nghề “canh” sâm Ngọc Linh

Phải qua một người bạn đủ tin cậy, tôi mới được chủ vườn sâm ở huyện Tu mơ rông (Kon Tum) Tô Mạnh Cường đồng ý cho lên núi Ngọc Linh “mục sở thị” vườn sâm rộng hai héc-ta anh đầu tư. Nạn trộm sâm Ngọc Linh ở Kon Tum, Quảng Nam thời gian qua khiến các chủ vườn sâm Ngọc Linh tăng cường bảo vệ và cảnh giác hơn với người lạ. Không đến mức bí mật gọi là cây “thuốc giấu” như ngày xưa, nhưng vạt rừng nào trồng sâm giờ luôn phải được giữ kín.

kon-tum-thap-thom-nghe-canh-sam-ngoc-linh

Chủ vườn và những đứa trẻ ở làng Măng Rương 2 (Ngọc Lây, Tu Mơ Rông, Kon Tum) hướng dẫn tôi quấn xà cạp, xỏ giày leo núi, che mặt kín mít để bắt đầu hành trình lên quê hương của sâm Ngọc Linh. Mới chạm đến con dốc đầu tiên tim tôi bỗng đập liên hồi, chân muốn đổ khuỵu xuống, anh Cường ra hiệu tôi dừng chân, chặt gậy tre ven đường đưa cho tôi chống. Cậu bé làng Măng Rương 2 đưa thêm cho tôi chiếc kẹo, dặn leo núi nếu tụt huyết áp thì ngậm. “Đoạn vừa rồi mới chỉ bước khởi động, còn phải vượt vài con dốc, chui qua nhiều đoạn cây rừng đổ, tránh vô số vắt mới tới được vườn” – lũ trẻ dặn tôi trước khi chúng đi mất hút vào rừng xanh, dưới nắng gắt. Trong ba-lô, ngoài thức ăn gùi lên tiếp tế cho những người ở trên núi trông coi sâm, còn có gần 100 cây sâm giống đem lên trồng thêm, chúng phải đi nhanh tránh cho cây “say nắng”, khó bén đất. Chúng háo hức lên vườn sâm như về nhà mình, có đứa ở miết trên đó canh gác thay người lớn cả ngày lẫn đêm để giữ cây sâm không bị mất trộm.

Sau bốn tiếng đồng hồ, tôi cũng lên được vườn sâm. Dù mệt nhưng lòng đầy phấn chấn vì đã đến nơi “núi tổ” của sâm Ngọc Linh. Vườn sâm nằm ở độ cao chừng 1.700m so với mực nước biển, dưới tán rừng già quanh năm mát mẻ và được rào kín bằng dây thép gai. Những cây sâm thấp lè tè, lấp ló màu xanh trên lớp mùn dày của lá cây rừng rụng xuống. Anh Cường cho biết, hơn hai ngàn cây giống đã được “cõng” lên đây, thêm cả công sức phát thực bì, dẫn nước suối, mua máy phát thủy điện, thuê người chăm sóc, canh gác ngày đêm… tốn nhiều tiền đến mức anh không dám tính ra con số bao nhiêu tiền nữa. Thời điểm hiện nay, cây giống rẻ nhất là loại cây một năm tuổi giá 60 nghìn đồng, cứ thêm một năm tuổi, giá cây giống gấp đôi. Một cân sâm giá có khi lên tới 300 triệu đồng. Bởi vậy, nếu bị trộm “khoắng” cây giống hay củ sâm thì chủ vườn sau một đêm trắng tay như chơi. Bởi vậy, như vườn này, bốn người được thuê để canh giữ với nguyên tắc ai hỏi cũng không được hé lộ trong vườn trồng cây gì. Không ít chủ vườn nuôi chó canh trộm nhưng rồi đành dắt về, bởi trộm đâu chưa thấy, chó đã dẫm hỏng cây.

Giá trị nhất trong vườn sâm này là những cây sâm sáu năm tuổi. Nhổ thử lên xem, củ đã to gần bằng ngón tay cái. Nhiều luống sâm đang “ngủ đông”, chờ mưa rừng để bật lên bắt đầu một kỳ sinh trưởng mới. Nhưng được mong đợi nhất vườn lại là những cây sâm ra hoa, kết hạt để gây giống vì hiện nay cây giống khan hiếm vô cùng. Bởi vậy, khi cây sâm đang ngậm hạt, chúng thường được đào đưa đi trồng ở một nơi bí mật, được bảo vệ nghiêm ngặt, tránh bị trộm cắp và chuột ăn. Nói về sự phá hoại của chuột và sóc, những người trông vườn cho biết, chủ vườn nào cũng bất lực trước “cơn nghiện” sâm của những loài gặm nhấm này. Chống chuột, sóc còn gian nan vất vả hơn cả canh chừng kẻ trộm. Ngay khi vừa đặt chân lên vườn, tôi chứng kiến cảnh người trông vườn của anh Cường thẫn thờ khi bới cả luống sâm một năm tuổi tìm mầm, mới phát hiện đã bị chuột móc hết củ tự bao giờ. Người dân ở đây đặc biệt thích ăn món thịt chuột nên các chủ vườn bị cấm bẫy chuột bằng bả, bằng thuốc. Nghe nói, có chủ vườn đã phải hy sinh cả cân sâm giữa lúc đắt đỏ này để nhử chuột… Quả thật, trèo núi trồng sâm giờ không mệt bằng canh giữ sâm.

Qua năm năm trồng sâm trên núi Ngọc Linh, anh Cường nhận thấy thời tiết vùng Tu Mơ Rông này không thuận lợi trồng cây sâm như ở Quảng Nam vì mưa ít, mưa muộn, cây lên chậm đến sốt ruột. Mưa nắng đột ngột cũng khiến cây bị tổn thương, thối rễ, chết nhiều. Chăm cây sâm Ngọc Linh được ví như chăm trẻ nhỏ, lúc cây một đến ba tuổi rất dễ bị tổn thương trước mưa nắng, sâu bệnh nhưng khi đã vượt qua ngưỡng này thì cây cứ thế bám vào đất mùn, lớn lên theo những cơn mưa rừng. Hiện tại ở Kon Tum, sâm Ngọc Linh đã được “hạ sơn” đem về trồng dưới tán rừng ở độ cao thấp hơn, chừng tám trăm mét so với mực nước biển. Đến nay, sâm phát triển tương đương so với độ cao 1.200 đến 2.100m nơi sâm tự nhiên từng được phát hiện. Nếu việc trồng hạ dần độ cao thành công sẽ là cơ hội để trồng sâm Ngọc Linh đại trà, nhân rộng cho bà con nơi đây phát triển kinh tế.

Tuy nhiên, giấc mơ phủ xanh sâm Ngọc Linh dưới những tán rừng già của những nhà trồng sâm như anh Cường hiện gặp khó khăn do không đủ cây giống. Hai năm nay, khí hậu nóng lạnh bất thường khiến vi khuẩn phát triển mạnh, cây thối và sâu bệnh chết hàng loạt, có nơi đến 70% số cây giống bị chết. Bởi vậy, nhiều chủ vườn chưa nghĩ tới bán sâm mà cứ để sâm ra hoa, thu hạt, gây giống, trồng mở rộng dưới nhiều tán rừng nữa.

Dẫn tôi xuống núi khi trời đã chiều có anh A Nô, người làng Măng Rương. Anh Nô khoe từng đào được cả tạ sâm mọc tự nhiên trên rừng những năm trước và giờ là người tiên phong ở Tu Mơ Rông góp đất rừng liên kết với nhà đầu tư để trồng sâm, mong cây sâm mọc trở lại, đem đến đổi thay cho cuộc sống người dân nơi đây. Điều trăn trở với anh là người trồng sâm không thể nhắm mắt với thời tiết, sâu bệnh mà cần có sự góp tay của các nhà khoa học, ứng dụng công nghệ sinh học để cây sâm phát triển tốt hơn trong môi trường tự nhiên, hoang dã. Có như vậy, sau 10 năm nữa mới hy vọng sâm Ngọc Linh có đủ để bán đại trà, đưa giá về đúng giá trị thực chứ không phải giá khó kiểm soát, chất lượng bị trà trộn như hiện nay

Kon Tum: Khám phá ngôi làng cổ Kon Kơ Tu

Soạn tin nhắn CAFE và gửi tới 8388
để biết giá cà phê chính xác nhất ở khu vực của bạn

Nằm bên dòng Đăk Blah thơ mộng, làng cổ Kon Kơ Tu của đồng bào dân tộc Ba Na thuộc xã Đăkrơwa, thành phố Kon Tum, tỉnh Kon Tum, từ lâu đã thu hút du khách bởi không gian yên bình, mang đậm văn hóa bản địa Tây Nguyên.

kon-tum-kham-pha-ngoi-lang-co-kon-ko-tu

Nhà rông truyền thống tại làng cổ Kon Kơ Tu.

Làng cổ Kon Kơ Tu với hơn 300 hộ dân có quá trình tạo dựng và cư trú lâu đời hiện đang tồn tại hàng chục nhà sàn mang kiến trúc đặc hữu của dân tộc Ba Na, vây quanh bên ngôi nhà Rông truyền thống. Cùng với đó là các phong tục, tập quán, những điệu múa, những tiếng cồng chiêng tạo nên không gian văn hóa truyền thống của người dân nơi đây. Điều này cũng như một điểm nhấn của không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên trong không gian làng cổ Kon Kơ Tu.

Với nhiều làng ở khu vực Tây Nguyên, nét văn hóa đặc sắc của dân tộc có thể chịu tác động phần nào do sự phát triển của kinh tế xã hội, nhưng riêng làng Kon Kơ Tu thì vẫn giữ cho mình những nhịp điệu vốn có trong cuộc sống thường nhật của đồng bào bản địa. Người dân nơi đây vẫn hàng ngày lên rừng làm nương, săn con nai, con dúi, phụ nữ trong làng thì dệt vải, đan gùi. Chiều chiều, khi hoàng hôn buông xuống, mấy chiếc thuyền độc mộc lại nhẹ lướt trên dòng Đăk Blah, đưa những người dân trở về sau một ngày làm việc trên nương rẫy, theo sau họ có thể là gánh củi khô, hay gùi rau hái được ở rừng để dùng cho bữa tối. Bên dòng nước, nhiều người cũng tranh thủ tắm giặt, trẻ con thì nô đùa trên bãi cát ven bờ… Khung cảnh thật đẹp về một cuộc sống bình yên mà thi vị giữa chốn núi rừng Tây Nguyên.

Hiện tại, làng cổ Kon Kơ Tu vẫn tổ chức các lễ hội của riêng mình với những bài cồng chiêng, điệu múa xoang ở nhà Rông của làng. Theo nghiên cứu, người Ba Na Kon Tum có vốn văn hóa dân gian cổ truyền khá đậm đà, ngoài cồng chiêng còn có nhiều loại nhạc cụ truyền thống độc đáo như: đàn T’rưng, Ting glinh (đàn nước), Tingning (đàn quả bầu). Ngoài ra, người Ba Na còn có nhiều làn điệu dân ca giao duyên mượt mà đằm thắm cùng với nhiều kiểu hát kể phong phú như: Hri ‘Nhoi (hát đồng dao), Hri Mơ’Mon, Hri HơNhoông, Hri Cheo, Hri Troôm…, đặc biệt nhất là Hri Hơ’Mon (hát kể sử thi Ba Na)…

>> Những điều không thể bỏ lỡ khi đến Măng Đen

>> Vẻ đẹp “như Tây” của Nhà thờ Gỗ ở Kon Tum Việt Nam

>> Về Kon Tum tìm hơi thở đại ngàn

Tranh nhau giành “Tiền rừng(bạc biển”

Kon Tum: Côn đồ đuổi đánh chồng một giám đốc công ty gỗ

Vợ của nạn nhân cho biết, chồng bà nhiều lần bị đe dọa. Bà này cũng khẳng định có mâu thuẫn, cạnh tranh trong việc làm ăn kinh doanh gỗ với các đối tượng khác.

Một vụ đuổi đánh xảy ra khoảng 7h30’, ngày 30/7 tại thị trấn Plei Kần (Ngọc Hồi, Kon Tum). Nạn nhân là ông Đoàn Thanh Bình (44 tuổi), chồng của bà Nguyễn Thị Vân (Giám đốc Công ty TNHH MTV Vân Nam) ở Ngọc Hồi, Kon Tum.

Trong lúc đến tiệm sửa ô tô để lấy bình ắc quy đi rừng, thì bất ngờ ông Bình bị nhóm côn đồ khoảng 6 đối tượng bịt mặt, xông đến dùng hung khí đánh tới tấp vào đầu, chân… làm nạn nhân ngất xỉu rồi nhanh chóng tẩu thoát.

Bà Nguyễn Thị Vân – Giám đốc Công ty TNHH MTV Vân Nam cho biết, đã nhiều lần chồng bà bị đe dọa.

kon-tum-con-do-duoi-danh-chong-mot-giam-doc-cong-ty-go

Nạn nhân Đoàn Thanh Bình đang cấp cứu tại bệnh viện.

Bà khẳng định có mâu thuẫn, cạnh tranh trong việc làm ăn kinh doanh gỗ với các đối tượng khác nên chồng bà bị hành hung.

Chiều 30/7, trao đổi với PV Báo CAND, Thiếu tướng Lê Duy Hải – Giám đốc Công an tỉnh Kon Tum cho biết đang chỉ đạo Công an huyện Ngọc Hồi khẩn trương điều tra làm rõ vụ việc, xử lý theo pháp luật.

>> Kon Tum: Bị côn đồ truy sát thương tích nặng, nhưng ngành chức năng nói khó phá án vì…. chỉ là nghi ngờ!

>> Kon Tum: Xét xử 03 đối tượng cố ý gây thương tích

>> Kon Tum: Truy bắt nhanh đối tượng cướp giật tài sản sau 2h

Đường đẹp + ý thức kém > tai nạn

99% nguyên nhân các vụ tai nạn xảy ra trên Quốc lộ 14 là do ý thức chấp hành luật giao thông đường bộ kém.

Sau khi đưa vào sử dụng Quốc lộ 14, Ủy ban An toàn giao thông (ATGT) Quốc gia và cơ quan chức năng các tỉnh Tây Nguyên đã có nhiều giải pháp nhằm hạn chế tai nạn giao thông trên quốc lộ này nhưng số vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng vẫn tăng đột biến. Một trong những nguyên nhân xảy ra tai nạn là đường đẹp nhưng ý thức tham gia giao thông kém.

Liên tiếp xảy ra tai nạn

Ở Tây Nguyên, Đắk Nông là một tỉnh có mật độ giao thông thấp nhưng trong 6 tháng đầu năm đã xảy ra 36 vụ tai nạn làm chết 34 người. Gần nhất là vụ tai nạn xảy ra vào khuya 24-7 trên Quốc lộ 14, đoạn qua huyện Cư Jút. Khi đó, xe máy chở đến 4 người đã tông trực diện vào xe khách khiến cả 4 chết tại chỗ.

Hiện trường vụ tai nạn giao thông làm 2 người chết xảy ra ngày 23-7 trên Quốc lộ 14, đoạn qua tỉnh Đắk Nông

Thiếu tá Nguyễn Công Long, Phó trưởng Phòng CSGT Công an tỉnh Đắk Nông, cho biết trước đó, 4 thanh niên này đã được Công an huyện Cư Jút lập hồ sơ đưa vào diện giáo dưỡng. Tối 24-7, họ chở nhau trên xe máy chạy lạng lách đánh võng trên Quốc lộ 14. Trước lúc xảy ra tai nạn, 4 thanh niên đã lao vào đầu một chiếc xe khách chạy ngược nhiều nhưng tài xế tránh được. Khi lao vào đầu xe thứ hai thì xảy ra tai nạn.

Trước đó, trưa 23-7, cũng trên Quốc lộ 14, đoạn qua huyện Đắk Song, một xe khách đã tông vào 2 người điều khiển xe máy khiến cả hai chết tại chỗ. Qua điều tra, xác định tài xế xe khách là Nguyễn Trọng Nghĩa (SN 1986, ngụ TP Cần Thơ) điều khiển xe đi không đúng phần đường.

Ở Kon Tum, theo thống kê của Ban ATGT tỉnh này, trong 7 tháng đầu năm, chỉ trên tuyến Quốc lộ 14 đoạn qua địa bàn đã xảy ra 27 vụ tai nạn giao thông (TNGT) làm 23 người chết, 26 người bị thương. Chỉ từ ngày 9 đến 15-6, trên tuyến Quốc lộ 14, đã liên tiếp xảy ra 3 vụ tai nạn nghiêm trọng, làm chết 4 người, bị thương 6 người.

Đặc biệt, trong tối 14-6 đã xảy ra 2 vụ tai nạn chết người trên tuyến đường này, đoạn qua xã Đắk La, huyện Đắk Hà. Vụ tai nạn thứ nhất xảy ra lúc 20 giờ 45 phút, xe máy do 1 thanh niên điều khiển đã tông vào đuôi ô tô đang đậu bên lề đường khiến người này chết trên đường đi cấp cứu. Sau đó khoảng 5 phút, một xe máy đã đối đầu với xe đầu kéo khiến người đàn ông đi xe máy chết tại chỗ.

Thiếu ý thức

Thiếu tá Nguyễn Công Long cho biết qua phân tích, đánh giá cho thấy 99% các vụ tai nạn giao thông trên Quốc lộ 14 là do người dân không chấp hành luật giao thông đường bộ. Hầu hết các vụ tai nạn xảy ra do người dân đi không đúng phần đường, lái xe trong tình trạng say xỉn, phóng nhanh, vượt ẩu. “Người dân vẫn giữ thói quen tùy tiện, bất cẩn. Sau khi cải tạo nâng cấp, đường rộng và thông thoáng hơn nên nhiều người chủ quan, chạy tốc độ quá cao, khi xảy ra sự cố không xử lý kịp” – ông Long nhận định. Theo ông Long, tỉnh Đắk Nông đã bố trí 3 chốt chặn đo nồng độ cồn và nhiều đội tuần tra xử lý trên Quốc lộ 14 nhằm giảm thiểu tai nạn giao thông.

Đại tá Nguyễn Văn Đức, Trưởng Phòng CSGT Công an tỉnh Đắk Lắk, cho biết đã tăng cường lực lượng, thời gian tuần tra 24/24 trên Quốc lộ 14; tập trung xử lý nghiêm người điều khiển phương tiện sử dụng rượu bia quá nồng độ cồn, chạy quá tốc độ quy định, lạng lách, đánh võng.

Ngoài thực hiện các giải pháp trên, theo đại tá Lê Đình Toàn, Trưởng Phòng CSGT tỉnh Kon Tum, đơn vị còn tổ chức bắn tốc độ ở những khu vực thưa dân cư. Ông cũng đề nghị các ngành chức năng kẻ vạch sơn phân làn đường dành cho xe thô sơ, xe máy và sớm hoàn thành các hạng mục cống rãnh để bảo đảm an toàn giao thông trên Quốc lộ 14. “Quan trọng nhất vẫn là ý thức của các tài xế. Khi chúng tôi cử lực lượng tuần tra kiểm soát thì tìm mọi cách để đối phó. Ví dụ như bắn tốc độ thì chỉ được mấy xe đầu tiên, sau đó cánh tài xế tìm cách thông báo cho nhau biết” – đại tá Toàn nêu thực trạng.

Thường xuyên chở khách qua lại trên Quốc lộ 14, tài xế Nguyễn Văn Anh cho biết do đường mới hoàn thành rộng, đẹp, ít người lưu thông, chưa có biển cảnh báo cũng như biển hạn chế tốc độ nên đôi khi tăng tốc để rút ngắn thời gian.

Theo ông Nguyễn Hữu Quế, Phó Giám đốc Sở Giao thông Vận tải tỉnh Gia Lai, do đường đẹp nên tốc độ trung bình của nhiều phương tiện tăng lên. Để ngăn tai nạn giao thông, đơn vị thường xuyên kiểm tra tốc độ của các hãng xe thông qua hộp đen, yêu cầu quán triệt tài xế tuân thủ nghiêm ngặt luật lệ giao thông. “Bên cạnh đó, chúng tôi còn yêu cầu các huyện có Quốc lộ 14 đi qua thường xuyên tuyên truyền, giáo dục ý thức an toàn cho người dân, đặc biệt phải quan sát kỹ khi từ đường nhánh đi ra” – ông Quế thông tin.

Gia Lai đứng đầu bảng

Theo báo cáo của Ủy ban ATGT Quốc gia, trong 6 tháng đầu năm 2015, tại các tỉnh Tây Nguyên đã xảy ra 422 vụ tai nạn giao thông, làm 420 người chết và 283 người bị thương. Trong đó, Gia Lai là địa phương có số vụ tai nạn giao thông tăng đột biến với 124 vụ (tăng 27 vụ), 147 người chết (tăng 34 trường hợp) so với cùng kỳ, chiếm 30,1%. Tiếp đến là Đắk Lắk với 123 vụ, 137 người chết, 55 người bị thương. Riêng đường Hồ Chí Minh, đoạn qua các tỉnh Tây Nguyên, chỉ tính đến quý I/2015, đã xảy ra 31 vụ tai nạn, làm 23 người chết và 23 người bị thương.

(Còn tiếp)

Con chim già Kon Tum đọc báo giùm bạn

DSCN1233

Để lại lời nhắn

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.